PDA

View Full Version : Thư Họa VŨ HỐI



caonguyen
10-21-2007, 07:21 AM
THƯ HỌA ĐẦY T̀NH NGƯỜI CỦA VŨ HỐI

- Biên soạn: Phan Anh Dũng
[/URL]
(javascript:void window.open('http://cothommagazine.com/index2.php?option=com_content&do_pdf=1&id=273', 'win2', 'status=no,toolbar=no,scrollbars=yes,titlebar=no,menubar=no,resizable=yes,width=640,height=480,directories=no,location=no');)


http://cothommagazine.com/images/stories/tacgia/VuHoi.jpghttp://cothommagazine.com/images/stories/tacgia/VuHoi1.jpg


Bút hiệu: Hồng Khôi.
• Sinh ngày 22-11-1932 tại Quảng Nam.
• Giải Khôi Nguyên Hội Họa Quốc Tế tại Hoa Kỳ, 1963.
• Có tên trong Tự Điển Văn Học thời Việt Nam Cộng Ḥa.
• Sáng lập Trường Phái “Luân Vũ Họa” (Paintings in Motion) và Thư Họa (Handwriting Painting).
• Trong Vẻ Vang Dân Việt II (The Pride of The Vietnamese Edition II).
• Trong International Biographical Dictionary, London, Anh Quốc, ấn hành năm 1998.
• Được vinh danh về Sáng Tạo Nghệ Thuật trong Đại Hội Mỹ Thuật Thế Giới ở Atlanta, Hoa Kỳ (5-11-1994)
• Được Tổng Thống Tiệp Khắc Vacla Havel tiếp kiến và nhận tranh “The Dream of Peace” tại Dinh Tổng Thống (5-9-1995)
• Có tên trong Tự Điển Thi Ca Anh Việt Mỹ do Đại Học Đông Nam xuất bản năm 1998.
ĐĂ XUẤT BẢN:
Mùa Giao Cảm (1958)
Vần Thơ Mầu Trắng (La Poésie de Couleur Blanche), phiên dịch ra Pháp, Anh Văn.
Chiêm Bao Trở Giấc - Thơ (1997)
Ngh́n Thương Đất Mẹ - Thơ & Thư Họa (1999)
Truyện Kiều Nguyễn Du Thư Họa (2003)

***

http://cothommagazine.com/images/stories/hoihoa/VuHoi/VuHoi-08.jpg
http://cothommagazine.com/images/stories/hoihoa/VuHoi/VuHoi-01.jpg
http://cothommagazine.com/images/stories/hoihoa/VuHoi/VuHoi-02.jpg
http://cothommagazine.com/images/stories/hoihoa/VuHoi/VuHoi-03.jpg
http://cothommagazine.com/images/stories/hoihoa/VuHoi/VuHoi-16.jpg
http://cothommagazine.com/images/stories/hoihoa/VuHoi/VuHoi-04.jpg
http://cothommagazine.com/images/stories/hoihoa/VuHoi/VuHoi-05.jpg
http://cothommagazine.com/images/stories/hoihoa/VuHoi/VuHoi-19.jpg
http://cothommagazine.com/images/stories/hoihoa/VuHoi/VuHoi-06.jpg
http://cothommagazine.com/images/stories/hoihoa/VuHoi/VuHoi-17.jpg




Bài Nói Chuyện Của Giáo Sư ĐÀM TRUNG PHÁP
Trong Dạ Tiệc Mừng
Nửa Thế Kỷ Văn Học Và Nghệ Thuật Vũ Hối
Tại Westin Galleria Hotel, Dallas, Ngày 27-5-2007


* * *

Từ khi được gặp danh họa quốc tế Vũ Hối lần đầu trong Ngày Văn Hóa Quảng Đà tại Dallas vào mùa xuân 2003, ḷng mến mộ của tôi dành cho Vũ quân mỗi ngày một thêm đậm đà. Các cụ ngày xưa thường nói “vô tri bất mộ” là thế, và nếu nói theo kiểu người Mỹ ngày nay th́ “to know him is to love him.” Tôi ngưỡng mộ tài năng của Vũ quân bao nhiêu th́ tôi cũng trân quư nhân cách và tấm ḷng Vũ quân bấy nhiêu.

Quả thực, những điều dễ thương nhất về nhân sinh đều có thể t́m thấy được trong phong cách sống của Vũ quân. “Tứ hải giai huynh đệ” có lẽ nổi bật nhất. Vũ quân có nhiều bạn thân thiết như thể anh em ruột thịt trong nhà ở khắp mọi nơi, nhất là ở thành phố Dallas này. Sự hiện diện đông đảo của quan khách hôm nay chứng minh điều đó. Có nhiều anh em trong bốn bể th́ cung “thiên di” trong tử vi của Vũ quân phải năng động lắm. Vài bạn trẻ đă giải thích với tôi một cách tŕu mến trong vui đùa rằng: “Chú Vũ Hối ít đi du lịch lắm. Mỗi năm chỉ đi có hai lần thôi, và mỗi lần đi th́ đi luôn sáu tháng!” Vũ quân đông anh em mọi nơi v́ Vũ quân đôn hậu, khiêm cung, và nhất là v́ chữ “tâm” viết bằng đại tự trong nhân cách Vũ quân.

Vũ quân đôn hậu và khiêm cung thực sự. Hai lần tôi được Vũ quân tặng sách, và trên trang đầu mỗi cuốn sách lộng lẫy làm quà văn nghệ đều được Vũ quân viết những lời đề tặng khả ái qua nét chữ rồng bay phượng múa. Tôi ngỏ lời tri ân th́ Vũ quân chỉ khiêm cung từ chối và th́ thầm “có ǵ đâu mà ơn với huệ, hả anh?” Nhà danh họa này cũng có quà tặng thư họa cho vô số bạn bè mà tôi quen biết, tất cả những món quà đó đều kèm theo những lời khen tặng chân thành từ trái tim hiền ḥa như Phật của ông. Bản chất đôn hậu của Vũ quân cũng hiện lên trong các họa phẩm, cho nên các khuôn mặt phụ nữ trong các bức tranh “Ngây Thơ”, “T́nh Mẫu Tử”, và “Thiếu Nữ và Bồ Câu Trắng” qua nét cọ của Vũ quân đều vừa đẹp vừa hiền một cách lạ kỳ!

Nhưng con người có trái tim Phật ấy cũng là một con người “uy vũ bất năng khuất” khi cần thiết. Trong trại tù cải tạo, v́ nhất quyết không chịu khai báo, Vũ quân đă bị công an cộng sản tàn bạo tra tấn hỏng một con mắt. Lẽ thường, theo lời nhà văn William Butler Yeats (giải Nobel văn chương 1923) th́ “Hy sinh lâu quá có thể biến trái tim thành đá” (“Too long a sacrifice can make a stone of the heart”). Nhưng trái tim Vũ Hối, dù đă hy sinh lâu ngày trong lao tù cộng sản, không hề biến thành chai đá và cũng không hề mang chút cay đắng nào. Thi nhân họ Vũ, nếu có buồn về đại họa nước mất nhà tan, th́ cũng chỉ trách móc chung chung mà thôi, như đoạn sau đây trong bài “Bức Tranh Sông Núi”:

Trách ai t́nh nước như vôi
Thù nhà nợ nước buông trôi giữa ḍng
Bỏ bao chiến hữu long đong
Bỏ h́nh chữ S đường cong quê ḿnh

Hôm nay, trong buổi vinh danh một nhân tài đất nước, tôi xin nói đôi chút về chữ “tâm” trong thơ của Vũ Hối. Tôi lựa thơ để hầu chuyện quư vị v́ tôi tin rằng trong thơ, tài năng và tâm can của thi nhân bộc lộ chân thành với nhiều sáng tạo hơn ở các thể loại văn chương khác, và cũng v́ tôi tin rằng làm thơ và đọc thơ có thể thăng hoa đời sống tinh thần và đạo đức chúng ta.

Sau những đầy đọa nơi quê nhà, Vũ quân đă lấy lại được b́nh an tâm hồn tại xứ người và làm thơ tưởng nhớ cố hương. Nhiều câu lục bát ngọt ngào chứa chan t́nh tự dân tộc của ông khiến tôi nghĩ đến Tản Đà, một thi bá nặng t́nh non nước. Hai câu đầu và hai câu cuối trong bài thơ “Thề Non Nước” của Tản Đà thực tuyệt diệu:

Nước non nặng một lời thề,
Nước đi đi măi không về cùng non
……….

Ngh́n năm giao ước kết đôi,
Non non nước nước chưa nguôi lời thề

Ư nguyện giao ước muôn đời ấy cũng được Vũ Hối trang trọng viết lên để mở đầu cho bài “Bức Tranh Sông Núi”:

Núi sông c̣n măi bên nhau,
Phải chăng núi thích lao xao vỗ về
Hay là sông núi muốn kề,
Để cho sông khỏi bốn bề quạnh hiu

Trong số những bài thơ đậm nét chữ “tâm” của Vũ quân, tôi chuộng nhất bài “Ṿng Hoa Biển Mẹ” đă được đăng trong tạp chí Viên Giác số tháng 8 năm 1997 của Trung Tâm Văn Hóa Xă Hội Phật Giáo Việt Nam tại Đức Quốc. Đây là một bi khúc (elegy) có thể làm đứt ruột người nghe. Bi khúc này đă được người bạn văn nghệ đa tài Phan Đ́nh Minh của tôi phổ nhạc, và lát nữa đây người bạn đời khả ái của Minh là ca sĩ Ánh Chi sẽ hát bản nhạc đó cho chúng ta cùng thưởng lăm.

Biển cả là một bối cảnh hùng vĩ và hiểm nguy trong văn chương nhân loại, như chúng ta đă thấy trong tiểu thuyết “The Old Man and the Sea” (“Ngư Ông và Biển Cả”) của Ernest Hemingway (giải Nobel văn chương 1954). Bi khúc lẫy lừng danh tiếng “Oceano Nox” (“Đêm Đại Dương”) do thi hào Victor Hugo viết năm 1840 có nội dung rất gần với bài thơ của Vũ quân, với sự khác biệt là những nạn nhân trong cuộc. Với Victor Hugo, đó là những “thủy thủ và thuyền trưởng” (“marins et capitaines”) trong các cuộc hải hành hạnh phúc nhưng bị mạng vong để lại bao sầu bi cho thân nhân, nhưng với Vũ quân đó là những “boat people” Việt Nam đau khổ, bắt buộc phải rời bỏ quê nhà, lênh đênh trên biển cả hiểm nguy trên đường đi t́m tự do. Đoạn đầu bài thơ bất hủ bằng tiếng Pháp ấy đă được dịch giả Đặng Trần Niết chuyển sang thơ Việt rất chỉnh như sau:

Ôi! Biết bao trưởng thuyền, thủy thủ,
Cuộc viễn hành vui thú ra khơi,
Xa xa buồn thảm chân trời
Tiêu tan thân thế thiệt đời nam nhi!
Ác nghiệt thay, khốn v́ bạc phước
Biết bao người đáy nước mạng vong
Màn đen bao phủ mịt mùng
Thân vùi biển cả ngh́n trùng đêm thâu.

Mới đây hơn, dùng Biển Đông như một biểu tượng cho “thủy mộ” của hàng vạn thuyền nhân Việt Nam xấu số, Viên Linh trong “Thủy Mộ Quan” xuất bản năm 1982 đă viết:

Đời sau vét biển Thái B́nh Dương
Thợ lặn t́m ra vạn cốt xương
Hậu thế áng chừng ta động đất
Nền văn minh cổ cũng điêu tàn

Nhà thơ Vũ Hối của chúng ta đă đi xa hơn những lời thương xót trong các bài thơ vừa kể, v́ trong “Ṿng Hoa Biển Mẹ” Vũ quân đă cho thêm một hành động tuyệt luân vào – đó là khi nhà thơ “ngụp mặt vào biển mặn” mà “khóc người thương, vùi thây Biển Mẹ”! Độc giả sẽ thấy hiện lên trong bài thơ một h́nh ảnh cực kỳ xúc động của một nghệ sĩ cô đơn ra biển ba lần vào buổi chiều để chiêu niệm những vong hồn thuyền nhân mà thân xác ch́m sâu đáy biển. Lần thứ nhất, chàng viết một bài thơ trên cát để rồi sóng biển xóa đi. Lần thứ hai chàng vẽ một ṿng hoa trên cát để rồi sóng biển cũng xóa đi – luật “vô thường” là thế. Rồi lần thứ ba, người nghệ sĩ có trái tim Phật ấy ra biển để thực hiện một lễ nghi tôn giáo ngập tràn nước mắt. Chàng “ngụp mặt vào biển mặn” để ḥa ḿnh vào thủy mộ của các nạn nhân và nhờ hồn thiêng của biển cả chuyển dùm đi “lệ cho Người, lệ đổ khóc quê hương”.

Bài chiêu hồn ca đẫm lệ ấy của Vũ quân ngoài bố cục chặt chẽ và nhiều biểu tượng như vừa tả c̣n có sự sử dụng ngôn ngữ trong sáng, yếu tố tương phản (“biển đông người” tương phản với “sao tôi thấy quá lạc loài”), yếu tố nhân cách hóa từ bi khiến sóng nước lạnh lùng bỗng trở thành “Biển Mẹ” bao che, sự kiểm soát nhịp điệu cũng như chiều dài các câu trong bài thơ sao cho phù hợp với mức độ xúc cảm trong tim thi sĩ. Các câu ngắn nhất Vũ quân dành cho những tiếng nấc nghẹn ngào trong đoạn kết bài thơ:

Ôi! Đại dương hỡi!
Có linh thiêng xin gởi
Lệ cho Người
Lệ đổ khóc quê hương!

Như tôi đă nói bên trên, những điều dễ thương nhất về nhân sinh đều có thể t́m thấy được trong phong cách sống của Vũ quân. Để kết luận bài nói chuyện đêm nay, tôi xin thêm hai câu thơ trong phần cuối của Truyện Kiều dưới đây, v́ tôi thấy chúng đúng là phương châm cuộc sống của Vũ quân:

Thiện căn ở tại ḷng ta,
Chữ tâm kia mới bằng ba chữ tài!

Thấm thía thay, vị đệ nhất thiên tài dân tộc Nguyễn Du mà c̣n đánh giá chữ “tâm” gấp bội chữ “tài”! Vũ quân ơi, có lẽ thi thánh Nguyễn Du từ nơi cửu tuyền đang mỉm cười với Vũ quân đấy!

(Trích từ Khoahoc.net)


***


Tranh vẽ của Nhà Thi Thư Họa VŨ HỐI



http://cothommagazine.com/images/stories/hoihoa/VuHoi/VuHoi-12.jpg

TỨ MĂ
http://cothommagazine.com/images/stories/hoihoa/VuHoi/VuHoi-18.jpg

KHUNG TRỜI LỘNG GIÓ


http://cothommagazine.com/images/stories/hoihoa/VuHoi/VuHoi-13.jpg


NGH̀N ĐÊM THAO THỨC


***

Mời nghe Trường Kỳ giới thiệu Vũ Hối - Thi và Thư họa :

Vũ Hối: Thi và Thư họa :
[URL="http://www.voanews.com/vietnamese/archive/2005-07/2005-07-28-voa17.cfm"]http://www.voanews.com/vietnamese/archive/2005-07/2005-07-28-voa17.cfm (javascript:void window.open('http://cothommagazine.com/index2.php?option=com_content&task=emailform&id=273', 'win2', 'status=no,toolbar=no,scrollbars=yes,titlebar=no,menubar=no,resizable=yes,width=400,height=250,directories=no,location=no');)

APD
10-22-2007, 08:57 AM
Nét bút như những đường kiếm vậy, thể hiện một tâm hồn cao thượng và đầy chính trực. Cám ơn huynh CN đă post bài hay.

ướt mi
01-27-2008, 03:35 PM
Nét chữ đẹp uy nghi và bay lượn, đề thơ là tuyệt rồi, đă thế c̣n là một thiên tài họa sĩ... cám ơn Huynh Cao Nguyên ! :p

Hongsang
01-27-2008, 07:01 PM
Cám ơn Huynh Cao Nguyên.:caphe:

Trầu