Welcome to Một Gc Phố - Chc cc Bạn mọi chuyện vui vẻ & như ...
Results 1 to 1 of 1

Thread: 60 năm tri qua... // Soạn giả Nguyễn Phương Ma Xun Nhm Thn 2012, Nhớ lại trận bo Nhm Thn 1952!

  1. #1
    Join Date
    Aug 2007
    Location
    Gc Trời Tự Do
    Posts
    7,638
    Thanks
    3,455
    Thanked 2,207 Times in 1,114 Posts

    Default 60 năm tri qua... // Soạn giả Nguyễn Phương Ma Xun Nhm Thn 2012, Nhớ lại trận bo Nhm Thn 1952!



    Wednesday, 08 February 2012 15:02


    B bầu Thơ

    Soạn giả Nguyễn Phương

    Ma Xun Nhm Thn 2012,
    Nhớ lại trận bo Nhm Thn 1952!


    Tuyết bay mịt m, những hoa tuyết lớn rơi rơi lin tục như giăng một bức mn trắng che mờ cảnh vật, ti ngồi trong nh nhn ra, lng lại nhớ những trận mưa như thc đổ ở qu nh. Thấy tuyết rơi, bn lin tưởng đến mưa v nghĩ l đm nay sẽ khng ht được v t khn giả, chắc phải trả v, coi như nghệ sĩ cải lương bị rớt bp một ngy...
    Thật cũng lạ!
    Hơn hai mươi năm sống định cư nơi xứ người, cuộc sống của ti v gia đnh được ổn định hon ton, khng cn bận tm lo cơm o gạo tiền, khng phải lo việc soạn tuồng hay tập kịch mệt nhọc như ngy xưa, khng sợ bị tri buộc v những định hướng của nh nước, đng lẽ Tết đến, Xun về, tm hồn ti phải thảnh thơi tận hưởng cuộc sống an nhn nhưng khng hiểu tại sao ti lại khng qun được những đm ht cải lương v cc bạn nghệ sĩ, khng qun được những kỷ niệm vui buồn khi sn khấu cải lương gặp cảnh lao đao hay cảnh nghệ sĩ sống như những ph gia trong thời hong kim của cải lương. Lng mnh mang xao động với những kỷ niệm nay đ qu xa xi...

    C những ma Xun đến chẳng hay,
    Khng mai, khng pho, tuyết rơi đầy,
    Khng nồi bnh tt, khng dưa hấu
    Bnh mứt hề, bnh của Ty!
    Lưu lạc tha phương Tết xứ người,
    Mn nhung rực sng chỉ trong mơ,
    Đo su nỗi nhớ, tm sn khấu
    Chợt nhớ ra mnh qu chn mươi!

    Suy nghiệm ra, c lẽ v ti sống hơn bốn mươi năm với nghệ sĩ trong cc đon ht v hơn hai mươi lăm năm theo di sự tồn vong của nghệ thuật sn khấu cải lương, những nt mặt kiều diễm của Thanh Nga, Bạch Tuyết, Hng Cường Thnh Được, Phượng Lin, Thanh Ngn dưới nh đn mu với y trang rực rỡ lun trở về trong giấc ngủ của ti; những giọng ca, điệu đờn, tiếng ht cu h m dịu của t Tr n, Hữu Phước, t Bạch Lan, Minh Cảnh, Mỹ Chu, Ngọc Giu... thường đưa ti về vng trời m thanh huyền ảo của sn khấu ngy xưa. Muốn qun đi những ngy sống lang thang theo đon ht, nhưng khng ti no qun được...
    - Tuyết rơi nhiều qu, c lẽ bo tuyết, anh ơi! - Vợ ti đứng tựa cửa sổ nhn ra, ni như c phng vin Mto của đi kh tượng Montral loan bo tin tức thời tiết...
    Bo tuyết! Ti bỗng nhớ đến trận bo năm Nhm Thn 1952... Đon ht Thanh Minh bầu Nghĩa ht bn dn trong đồn điền cao su Dầu Tiếng lọt vo trong trận bảo khủng khiếp của năm 1952, cch đy đ 60 năm qua rồi...
    Hồi đ ti vừa rời đon ht Tiếng Chung của bầu Cang, gia nhập gnh ht Thanh Minh của bầu Nghĩa. Gnh ht Thanh Minh lc đ c danh ca Năm Nghĩa vừa l bầu gnh, vừa l kp chnh, ng cũng l soạn giả của đon ht. Đo ca c Kim Chưởng, Thy Nga, đo trẻ c Thu Ba v B Hong Vn, hai c ny khi sắm tuồng th rất đẹp, ca vọng cổ v bi bản cổ nhạc rất mi, rất xm.
    Ngoi ra, cn c vợ chồng kp độc Hong Giang v đo độc lẳng Ngọc Chng, thnh phần diễn vin cn c kp ca Minh Tấn, kp độc Su Nhỏ, hề Ni, hề Kim Quang, kp Phước Trọng, Quang Phục, Vinh Sang, vợ chồng Văn Son, Thu Cc...
    Mấy thng 8, thng 9, tuy thỉnh thoảng c mưa lai rai nhưng đon Thanh Minh ht rất ăn khch, thường l khn giả v nghẹt rạp. Ở cc tỉnh Cần Thơ, Sc Trăng, Bạc Liu c nhiều rạp ht, nhiều đnh miễu lớn, khn giả đng, số doanh thu dồi do, nghệ sĩ lnh lương đủ nn chng ti ăn nhậu vui chơi thoải mi. Khi đon ht ở bắc Vm Cống, v anh em gc cửa ngăn cản một số dn địa phương v xem ht cọp nn c gy gổ đnh lộn với vi thanh nin, sau đ đon ht bị chnh quyền địa phương gy kh dễ: C lẽ trong số thanh nin đnh lộn với cc anh placeur của gnh ht c người c cha mẹ l vin chức của nh nước ở địa phương...
    Khn giả cn đang chen nhau mua v trước phng bn v ht th cảnh st đến xt giấy tờ cc khn giả thanh nin, một số khn giả khc thấy c chuyện rắc rối nn họ bỏ ra về khng v mua v ht nữa. C khi cảnh st chận bn kia đầu cầu khng cho người đi qua lại, lấy cớ c bo động, họ cần bảo đảm an ninh cho thn xm. Gnh ht v vậy m ht thưa khn giả. Hai đm bị ế dn, nghệ sĩ phải lnh lương đờ mi. ng bầu gnh ht bị đồn cảnh st ku đem trnh sổ sch nhn sự của đon. Cc đo kp chnh trong đon ht bn với ng bầu Nghĩa l phải đi kiếm điểm diễn khc để trnh sự trả th hay gy rối của những người c thế lực đang kiếm chuyện gy kh dễ cho đon.
    Đon ht Thanh Minh bn dời ln ht ở rạp Bin Ha. Tại đy, đon ht được một thầy Su (surveillant đồn điền cao su) mua dn về ht trong Sở cao su Dầu Tiếng. Tuy gi tiền mua dn khng cao nhưng b bầu Thơ, vợ của ng bầu Nghĩa, qu ở tỉnh Ty Ninh, nn b biết một số điểm diễn ở cc huyện Trảng Bng, Ha Thnh, Bến Cầu, G Dầu, Chu Thnh sẽ đắt khch. V thế, b chấp thuận bn dn ht ở Dầu Tiếng xem như l điểm diễn khởi đầu.
    Nghệ sĩ của đon ht được cho ở trong một ci ln trại gần văn phng của sở Cao su, sn khấu được dựng ngoi sn bi, một bn l ba rừng chồi, kế bn một khoảnh đất rộng v một bn l khu nh dnh cho cc thầy Su v cng nhn chuyn mn lm trong nh my hấp mủ v p cao su.
    Đm đầu ht tuồng Cnh Buồm Đen tức tuồng Sĩ Vn Cng Cha của soạn giả Mộng Vn. Đo Kim Chưởng trong vai Sĩ Vn Cng Cha, kp Năm Nghĩa trong vai hong tử Triết Tn, Kim Chưởng v Năm Nghĩa l cặp diễn vin chnh của đon, sắm tuồng rất đẹp, ca vọng cổ thật mi, khn giả vỗ tay tn thưởng từng chặp, từng chặp. Hề Ni, Hề Kim Quang diễn quăng bắt nhịp nhng với Hong Giang, tạo ra những trận cười nghin ngửa cho khn giả.
    Khn giả rất đng, đứng nghẹt sn bi, nhưng theo lời của thầy Hai Mạnh, người mua dn ht, th ng ni ng khng c lời bao nhiu v dn chợ Dầu Tiếng, cc thầy Su v cng nhn nh my p cao su th mua v hẳn hoi để vo xem ht, cn dn cạo mũ cao su th thầy cho họ v coi khng phải trả tiền. Thỉnh thoảng thầy Hai Mạnh tổ chức mua dn ht về ht cho vui trong đồn điền cao su, dầu c lỗ cht đỉnh cũng chẳng sao. Nhưng thật ra th thầy chưa bị thua lỗ bao giờ.
    Sng hm sau, thầy Hai Mạnh bn cho ng bầu Nghĩa một con b để đon ht nấu cơm hội cho nghệ sĩ trong đon ăn. ng bầu Nghĩa chơi điệu nghệ, dnh nguyn một ci đi b cho cc nghệ sĩ kim cầu thủ Hong Giang, Minh Tấn, Quang Phục tổ chức một bữa nhậu cho cc cầu thủ đ banh của đon ht v cầu thủ của đồn điền thầy Hai Mạnh.
    Ti cn nhớ khi dọn v ht đm đầu tin ở Sở Cao Su Dầu Tiếng l ngy 16 thng 10 năm 1952, ht hai đm đầu, tuồng Cnh Buồm Đen v tuồng Người Nhạn Trắng của soạn giả Mộng Vn. Trưa ngy 17 thng 10, b bầu Thơ v ng Hai Ni, quản l của đon ht đi ra rạp Ty Ninh để k hợp đồng bn dn v lấy khoảng rạp Ty Ninh để ht tiếp sau những đm ht ở Dầu Tiếng.
    Vắng mặt b bầu Thơ nn ng bầu Năm Nghĩa quyết định khi vn ht sẽ tổ chức cho cc nghệ sĩ cầu thủ nhậu xả lng với cc cầu thủ đ banh của Sở Cao Su. ng bầu Nghĩa thch giao du với cc nh mạnh thường qun của cải lương m thầy Hai Mạnh l người mạnh thường qun thường mua dn ht v cũng l hội trưởng của đon đ banh Dầu Tiếng, nn giữa ng bầu Nghĩa v thầy Hai Mạnh c một sự gắn b thn thiết với nhau.
    Ngoi ci đi b dng lm mồi nhậu, anh Năm Nghĩa cn mua thm hai con g mi tơ để nấu cho v lm gỏi g. Thầy Hai Mạnh cho một can rượu đế hai chục lt, bảo đảm l nếu đm nhậu đ nghệ sĩ no tham dự m khng say t b cng, th thầy chịu thua, hứa sẽ chung thm một can rượu đế hai chục lt nữa.
    Trong khi đon đang diễn th tẩm khậu của đon ht đ nấu nướng chuẩn bị tiệc nhậu đặt ngay trong ln trại, nơi cc nghệ sĩ của đon ht được bố tr lm chỗ để ăn ở trong khi diễn tại Dầu Tiếng.
    Cũng cần ni r ln trại ny chiều di su lng căn, nc lợp bằng tn, hai bn đầu mi tn st nc để trống. Vch bao quanh cũng bằng tn, c thể mở ra cho thong. Nguyn ln trại ny được cất ra để lm chỗ xếp những bnh crpe cao su, tiện cho xe hng bốc vc, vận chuyển đến nơi lm lốp xe hơi. V mới cất nn ln trại cn trống, do đ thầy Hai Mạnh mới để cho cc nghệ sĩ của đon ht ở tạm trong thời gian ht tại đồn điền. Nghệ sĩ chng ti để ghế bố v trải chiếu tập trung ở một đầu ln nn cn trống hơn phn nửa ln. Chỗ trống đ, chị tẩm khậu của đon ht by bếp l để nấu nướng. Cuộc tiệc nhậu đm nay cũng được tổ chức ở đy, anh em tha hồ nhậu. Dẫu nhậu say quắc cần cu th chỉ cần b đi trong vng mươi thước l c thể trở về chỗ ngủ của mnh rồi. Khỏi sợ t bụi t bờ, khng cn ngại nằm ngoi mương ngoi vũng như những lần nhậu say b cng trước đy.
    Đm đ ht mới tới khoảng gần 10 giờ tối th c gi lớn v mưa nặng hột. Khn giả lc đầu cn ngồi nn lại, cc anh dn cảnh v cc em vệ sĩ phải chạy ra nắm ghịt những cnh mn v đề co v gi thổi rất mạnh, lm tấm phng trắng v tấm mn nhung tung cao ln, phẩy phnh phạch như qut mạnh trn sn khấu. Đn điện chớp nhng vi lần rồi xẹt lửa v dy đứt, chạm vo nhau. ng bầu ra lệnh ngưng ht. Cc nghệ sĩ chạy nhanh về tr ẩn trong ln. Khn giả cũng bỏ chạy về nh, trong khi đ th tiếng gi r mỗi lc mỗi lớn, mưa như thc đổ, nước trt xuống o o. Anh Mười m-pli chỉ kịp gỡ mấy ci micro, chưa kịp chạy v th nguyn gin cy treo mn v treo những tấm fries pha trn đổ ập xuống.
    Tiếng gi rt, cuồng phong lay động cy l. Mi tn của ci ln chng ti đang ở rung ln bần bật v tiếng gi quất mạnh từng đợt ln mi tn tạo ra những tiếng ầm ầm rền vang như tiếng sấm st nổ ngang đầu.
    Thầy Hai Mạnh, tay cầm cy đn pin lớn, từ văn phng chạy qua, ng la: Bo! Bo rồi... Anh em ai c đn pin th lấy ra cầm tay, quần o hay tiền bạc g đ thủ cho gọn nhẹ, đứng tập trung chờ coi sao, đừng chạy lộn xộn...
    Đn điện tắt phụt, trời tối đen như mực, thỉnh thoảng c tiếng sấm chớp nh sng xanh chi mắt sau đ th cảnh chung quanh cng tối thm. Mưa v gi o o, ầm ầm quanh nơi chng ti đang ở.
    Trong đon ht c tiếng ku nhau, gọi người ny... gọi người kia... như muốn kiếm đồng minh để c thể gip nhau khi cần.
    ng bầu Nghĩa ni lớn: Nếu phải bước ra khỏi ci ln ny, mấy anh chị phải nắm tay nhau cho chặt, để đừng bị gi cuốn đi. Mnh nắm tay nhau th người ny ng, người kia cn gip ko cho đứng ln được.
    Hong Giang lớn tiếng la: Ti lớn con, ti đi đầu, anh em xen kẽ nhau, một nam rồi một nữ, tay nắm chắc cổ tay nhau.
    ng Bầu la: Ti đi giữa. Anh Nguyễn Phương c đn pin, đi cht. Mnh nắm tay nhau như một con rt, nắm tay cho chắc, đừng bung ra, ai để lạc trong rừng giữa cơn bo l chết đ.
    Gi vẫn giật từng hồi, tiếng gi quật ln mi tn cng lc cng mạnh, mi tn v căn ln trại đ như xiu vẹo. Chng ti h ht với nhau, nắm tay cho chắc. Ti nghe tiếng anh Minh Tấn la: Ti nắm tay Thu Ba với Hong Vn.
    Anh Vinh Sang la: Ti nắm tay Hong Vn với Thu Cc.
    Văn Son la: Ti nắm tay Thu Cc với Liễu Thuận...

    Tiếng la cn nối tiếp để nhắc nhau nhớ ai đứng gần bn ai. Hong Giang cầm đn pin ở đầu nhm, Năm Nghĩa đứng giữa nhm cũng c một cy đn pin. Nguyễn Phương đứng cht hết với cy đn pin lớn thứ ba pin. Chng ti chỉ thỉnh thoảng chớp nh đn pin cho sng sng một cht để quan st tnh hnh chung trong ln trại.

    Thầy Hai Mạnh ni: Anh em nhớ, pha trước cửa l sn rộng, bn kia đường l nh của chng ti. Đường đi quẹo tay mặt, đi độ vi chục thước l ln ci g cao c nh nền đc của ng chủ Sở. Gia đnh của ti đ ln đ trnh bo rồi. Lc nữa c g th mnh rng dắt du nhau tới đ nghe hng? Nhớ ln mặt lộ, quẹo tay phải...

    Bn ngoi gi go rt từng luồng... từng luồng quật v nh cửa, cy cối, c tiếng cy gy ng nghe răng rắc, rầm rầm như thể cy ny ng đ cy khc thnh một luồng cy nghin ng, nhiều mi tn bị thổi trc ra, bay đập v đu đ nghe lảng cảng như ai đập ci thng thiếc cht cha ngay bn lỗ tai.
    - Nước ngập trong ln rồi anh em ơi! Nước ở đu trn v nhiều qu n...
    Ti la lớn ln v rọi đn pin quật qua quật lại cho mọi người nhn thấy nước dng ln mau lẹ dưới chn mnh.
    Chưa ai c phản ứng g, bỗng gi quật mạnh, x sập mi nh, may l mi tn p xuống như một ci nắp nồi p, chng ti đứng lum khum nắm tay nhau ở giữa ln nn hoảng sợ v mi nh sụp xuống, khng c ai bị thương.

    ng bầu Nghĩa la: Hong Giang, dẫn anh em chui ra mau, khng th nước ngập chết hết...
    Hong Giang vừa b ra, gi quật cho anh một pht, t nho. Hong Giang la lớn: Gi mạnh lắm, người ny m eo ếch người kia, mnh đi một chm, dầu chậm m cn bm được vo nhau. Nắm tay, gi thổi bay đi mất ...
    Bầu Nghĩa la: m eo ếch,... m eo ếch...
    Chng ti khng phải l lnh trong qun đội nhưng c lẽ nhờ sống tập trung trong một đon ht, cng ăn cơm hội, khi tập tuồng th nghe chung lịnh của ng thầy tuồng, mọi chuyện di chuyển, ăn ở th theo lịnh của ng b bầu v ng quản l, nhờ quen ci nếp sống đ nn khi nguy cấp, Hong Giang la lớn, biểu m ngang eo ếch th nhiều người ni truyền với nhau l m eo ếch. Ai nấy đều thi hnh răm rắp như tun theo một mệnh lệnh hnh qun trong qun đội.
    C đo Thu Ba pht la ln: m ngang eo ếch chớ khng phải m ngang ngực, sao anh m ngang ngực tui vậy?
    - Thằng no m d qu vậy, mầy đ tro lại cho n dập dế đi... chị Ngọc Chng, vợ của Hong Giang la bi hải ln.
    Minh Tấn vội đnh chnh: B nội ơi b nội, cổ chới với, ti chụp m giữ lại, quơ tay đụng một cht vậy thi, chớ mập bo g đ m ham?
    C tiếng cười rt rt, khng kh bớt căng thẳng.
    ng hai Mạnh la lớn: Ti dẫn đường, anh Hong Giang v anh em đi nghe hng.
    Anh em nghệ sĩ đang m nhau như tr chơi rồng rắn, ni chuyền với nhau: Bắt đầu đi, m cho chặt nghe hng... Hễ st tay, phải la lớn ln cho người ta biết, nghe hng...

    Ra khỏi ln, gi quật mạnh từng cơn, đon người chơi tr rồng rắn bất đắc dĩ ny t lăn bn ny, t lăn bn kia, nhưng người ny m chặt người kia, nhất định khng bung ra. nh đn pin pha trước quật qua lại soi đường. ng bầu Nghĩa cũng rọi đn, thỉnh thoảng la ln: Coi chừng nhnh cy ng, nằm ngng ngang đầu, ci xuống, coi chừng đụng đầu. Tiếng người trước ni được người kế lặp lại... Ti rọi đn dọc theo đon người m nhau đi trước để mọi người thấy r nhau.
    Nước ro dưới chn, nước si tro, nước chảy siết... như thc đổ. Hai bn đường hướng về rừng chồi v rừng cao su, nước ngập mnh mang. Nước ngập khỏi mương lộ, cao l đ ln tới mặt lộ đ. ng Hai Mạnh cầm đn pin, nắm tay Hong Giang đi hướng về đồi cao, nơi c villa của ng chủ Sở. Chng ti cố gắng im lặng đi theo nhưng rồi nghe c tiếng khc của Thu Ba, Hong Vn v vi anh chị em, c người mang dp bị mất dp v nước cuốn tri, c người khi gấp rt khng kịp mang giy. Đi chn khng trn lộ đ xanh l cả một cực hnh nhưng khng thể khng đi...
    Ti la ln: Rng ln... Lạc giữa rừng l chết đ nghe khng, rng m nhau cho chặt, cc anh rng lo cho cc c...
    Gi quật chng ti t b cng nhưng khng bức chng ti ra được.
    Con đường từ chỗ ln trại của chng ti đến villa ng chủ Sở nếu bnh thường đi th khoảng năm pht l đến, nhưng đm nay sao m con đường n xa qu như vậy... Đi một lc thật lu mới tới. Thầy Hai Mạnh dng đn pin đập v cửa, xưng danh xưng tnh. Cửa hơi h mở, c người l đầu ra nhn, thầy Hai Mạnh x cửa, chng ti trn vo như một cơn lốc.
    Chng ti v được trong villa của ng chủ Sở, coi như l thot chết rồi. Tiếng cười ni ồn o, bỗng thấy b chủ nh bước ra, thầy Hai Mạnh yu cầu chng ti im lặng, xong ng đến khm nm ni g đ với b chủ. B gật đầu, rồi lẳng lặng lui v phng trong.
    Villa đ rất rộng, nhiều phng ốc, chng ti được cho ở tạm một gc phng pha trước. ng chủ Sở người Php đang ở Saigon, chỉ c b vợ Việt đang ở trong villa.
    By giờ mới thấy thấm lạnh. o quần ướt mm, chn khng giy vớ, nhiều người bị rướm mu ở chn v đi chn khng trn lộ đ. Chng ti cảm thấy qu đi, tiệc rượu nấu xong nhưng chưa c ai kịp ăn uống g th cơn bo ập tới. Lo m chạy trối chết nn khng ai nhớ đến chuyện phải ăn một cht g đ để bỏ bụng. By giờ chui được v trong căn villa của ng Ty, tường dy, cửa bằng gỗ, coi như trnh bo được rồi nhưng ci đi v lạnh hnh hạ chng ti khng thua g cơn ging bo ầm ầm phẫn nộ đ quất những đường roi mạnh vo người chng ti v x chng ti ng lăn trn lộ đ ở ngoi kia.
    Bn ngoi mưa vẫn khng dứt hột, gi rt ln từng cơn, c cy cối hay thứ g đ bị gi cuốn đi, bay đập v vch tường, v mi ngi nghe rầm rầm, rổn rảng..
    By giờ c lẽ đ qu hai giờ khuya, ngy 18 thng 10 năm 1952, gi bo vẫn khng ngừng trt cơn thịnh nộ của đất trời ln khoảnh rừng cao su...
    Mấy c đo lọt được v căn nh trnh bo, by giờ mới nhớ đến Tổ nghiệp. Họ chắp tay niệm Phật, cầu Tổ nghiệp hay cầu Kinh g đ khng biết nhưng c vẻ ai nấy đều c chung một tm l l ph mạng số của mnh cho trời!
    Thầy Hai Mạnh đi v phng trong để tm gia đnh của thầy. Ti thấy trong villa cn nhiều người chia nhau ở từng khm, chắc đ l gia đnh của cc thầy Su ln đy trnh bo. Khng ai ni g với ai nhưng cng thng cảm nhau trong hon cảnh hoạn nạn ny.
    ng bầu Nghĩa ngồi ở một gc phng, hai tay m đầu rầu rĩ. Ti đến gần ng, ng khẽ ni: May m b bầu với cậu hai Ni đi ra Ty Ninh hồi trưa, chớ nếu ở lại chắc l sẽ bị nước v bo cuốn tri chớ khng đủ sức đi như mnh đu, im một cht, ng lại ni lầm thầm: Cả gnh ht chm trong nước lụt rồi, chắc l trắng tay... Hỏng biết khi nước rt, c cn st lại g khng?
    Ti lặng im, khng biết nn ni g để an ủi ng v chnh chng ti cũng trắng tay. May l khi ở sn khấu chạy về ln trại, ti cn được một bộ y phục đng hong dnh da, cn ci bp c vi chục đồng trong ti, cn lại tất cả những g trong rương, trong tủ lm tuồng để trong ln trại, chắc l theo gi bo v nước lũ tri v rừng su.
    Rt lạnh, đi run, chng ti ngồi b gối lắng nghe tiếng gi bo go tht bn ngoi, chưa biết bao giờ mới dứt bo v ngy mai ny sẽ lm sao m về Si Gn được. Ti băn khoăn khng hiểu Si Gn c bị bo khng? Vợ con ti c được yn ổn khng ?
    Gần sng, gi bo dịu lại tuy vẫn cn mưa lm rm. Thầy Hai Mạnh h cửa nhn ra, ng bầu Nghĩa, Hong Giang v ti cũng đến cửa nhn ra để ước lượng tnh hnh bn ngoi để coi phải sắp xếp sao cho anh chị em trong đon ht. Nước vy quanh ngọn đồi khiến chng ti c cảm gic mnh đang ở trn một ci ốc đảo. Muốn ra đến con lộ tỉnh để đn xe về Si Gn th phải cần c ghe xuồng chớ khng cn cch no khc.
    Tạm trnh bo trong villa ny c t nhứt l năm su chục người, mai ny hết bo m chưa tm được cch no ra đến lộ xe để kiếm cch đi về Si Gn hay ra tỉnh thnh Ty Ninh th ở đy lấy g m ăn? B chủ nh chỉ dự trữ lương thực cho gia đnh của b thi, chớ đu c sẵn cho nhiều gia đnh của cc thầy Su v của cả một gnh ht cải lương.
    Vừa hửng sng đ nghe tiếng khc thảm thiết của một b no đ ở pha phng pha sau. B chủ nh bước ra, vẻ bực bội. Thầy Hai Mạnh chạy v xem xt rồi chạy ra ni: Bẩm b, con của ch thợ my p cao su bị cy ng đm hm đ bể đầu, đ chết rồi, by giờ khng biết lm sao m chn v nước ngập tới thềm nh, khng thể đem xc đi đu được...
    - ng chủ khng c ở đy, thầy lo liệu gim chớ ti biết lm sao m gip cho họ được? Nước khng thể rt đi trong một vi ngy, ci xc...
    - Dạ thưa b, để chng ti lo liệu... Đng l t nhứt cả tuần lễ nữa, nước chưa rt hết đu...
    Thầy Hai chưa ni dứt cu, b chủ lắc đầu lui v phng ring, chng ti bước đến, anh Hong Giang hỏi: Thầy... thầy Hai tnh sao đy?
    - Chờ đến sng, đến trưa, coi mực nước ln xuống thể no mới c kiến quyết định được... (im một cht, thầy ni tiếp). Ti biết vng ny đất trũng, nước ngập gần đến ngọn cy cao su, mực nước t nhứt cũng bốn năm thước m cả một vng mnh mng ny, nước khng thể rt đi trong vi ba ngy... Ba ngy m xc chết khng được tẩn liệm, chưa chn được th... th...

    ng khng ni thm nhưng chng ti đều hiểu l xc chết ba ngy m khng chn được th tất cả mọi người ở đy sẽ khng thể no thở được với ci xc bốc mi...
    Trước hon cảnh đ, chưa ai biết phải lm sao th ng thợ my bất hạnh đ đến bn thầy Hai, l nh ni: Thưa thầy... nhờ thầy bẩm lại với b chủ, cho chu xin mượn ci thng phuy đựng nước pha sau nh...
    - của anh l...?
    - Dạ, chu để xc chu b v thng phuy, lấy tấm nylon bịt kn miệng thng lại, rng dy cho chắc. Nếu vi ngy nước rt th đem về sau nh chỗ chu ở m chn, cn nếu nước lu qu mới rt th cũng khng gy ra hi thối ở nơi ny...

    Thầy Hai Mạnh thấy khng c cch no khc hay hơn khi m mọi người đang ở trn một ci ốc đảo, chung quanh l dng nước đang chảy siết, cy cối, xc th hay bất cứ thứ g lọt vo dng chảy đều bị cuốn đi phăng phăng, khng biết sẽ đến một phương trời v định no. ng gật đầu rồi bước lại phng của b chủ Sở Cao Su.
    Trời đ bớt mưa, gi cn thổi ro ro tuy đ yếu nhiều so với đm hm ny nhưng những nhnh cy cao su v hng cy bng trồng dọc theo lộ đ cũng lung lay nghing nghing theo luồng gi qut. Sng nước chạy từng đợt o o v rừng su. Ti c cảm gic như mnh đang ngồi trn một chiếc tu lớn đang lướt sng ngoi khơi, sng nước hai bn be tu vẹt ra chảy cuồn cuộn... cuồn cuộn...
    ng thầy Su Hai Mạnh từ phng b chủ bước ra, gật đầu v đi về pha sau villa. ng thợ c đứa con xấu số lẳng lặng đi sau. Chng ti t m, đi theo ng thợ.
    ng thợ ra mc từng go nước trong phuy đổ ra. Chng ti đon được của ng nn tới phụ nghing đổ hết nước trong thng phuy xuống đất. ng cm ơn xong lại khing mấy tảng đ xanh kế bn nền nh, liệng v thng phuy, ng lầm bầm ni: Như vầy ci thng nặng hơn một cht, khng bị gi thổi đi dễ dng.
    V sau cng hai ng b mang xc cậu b ra bỏ v thng phuy. Cu b lớn khoảng mười mấy tuổi, đm hm mưa bo, bị ci trnh nh sập xuống, đập bể đầu. Mu ra rất nhiều, kế bị ngập nước nn tắt thở từ đầu hm. Lc đ cơn bo cn đang tung honh dữ dội, ai ai cũng tưởng sẽ chết trong khoảnh khắc nn mi lo chống chọi với nước lũ v cuồng phong. Khng ai chăm sc cho ai được d biết người thn của mnh đang bị thương. Đến sng gi bo yếu dần, mọi người mới hon hồn v ng b pht gic ra l con mnh đ chết. Khng thể chn cất chu v bốn bề l nước lũ nn ng mới nghĩ ra việc xin cho con ng được nằm trong ci phuy sắt đ.
    Ci quan ti sắt được bịt một đầu bằng tấm vải nylon xanh của b chủ Sở cho, dy cột giữ ci nắp bằng nylon đậy ci thng phuy quan ti cũng l của b chủ. Xong rồi ng thợ vầng ci quan ti sắt đ ra xa xa ci villa, cột vo gốc cy dầu sau vườn. Nơi đy nước cũng ngập l đ... ng trở v nh, khoanh tay ci đầu cm ơn thầy Su, rồi chắp tay x x chng ti cm ơn như người nh đp lễ khi khch đến viếng trước quan ti người qu cố. Chng ti cũng chắp tay x x lại đp lễ...
    Gi lại nổi ln... cơn bo rớt như nổi khng, ầm ầm x ng cy bng sau vườn, x ci quan ti sắt ng nghing v li xuống dng nước đang chảy siết.
    B vợ la lớn: Con của ti, xc của con ti... B chỉ tay theo ci thng phuy đang bị nước cuống tri phăng phăng. ng thợ định mở cửa chạy theo để vớt ci thng phuy đ nhưng thầy Hai Mạnh nắm tay giữ lại: Anh nhảy xuống nước, chẳng những khng lm sao li về được ci thng phuy đ m ci mạng của anh cũng sẽ tiu lun. Anh muốn cho vợ anh vừa mới mất con lại bị mất chồng sao?
    - Ti... ti... Trời ơi, ti lm sao by giờ? ng thợ khựng lại, miệng lắp bắp, ci mặt như người mất hồn...
    - Anh chị yn tm, khi nước rt, ci quan ti của chu dừng lại ở bất cứ nơi phần đất no của Sở, ti cũng sẽ xin ng b chủ cho anh chị chn chu ở đ, coi như muốn của chu n như vậy đi... Vậy được hng?
    - Dạ, cm ơn thầy Hai... chớ cũng khng biết lm sao hơn...
    Sng đ đi qu, chng ti kiếm thầy Hai hỏi, thử kiếm được cht g bỏ bụng khng. Thầy Hai cũng đang lo rầu v tuy gia đnh của ng được b chủ Sở cho vi ổ bnh m nhưng rồi biết bao giờ nước mới rt xuống để c thể ra con lộ tỉnh m đi kiếm ci ăn? Khng bị chết v nước cuống, khng bị cy ng đ, nghĩ đến ci chết đi sẽ đến từ từ th cng thm khủng khiếp!
    Mười hai giờ trưa. Hết gi, hết mưa nhưng nước cn mnh mng vy quanh ci villa ốc đảo ny. Thầy Hai tnh lấy ci ruột bnh xe hơi của ng chủ trong nh kho sau villa để bơm ln, lm xuồng bơi đi ra ngoi tm người cứu gip tất cả mọi người. Nhưng ruột bnh xe th c m khng c ống bơm? Thổi miệng sao nổi? Lc chng ti đang v kế khả thi th nghe tiếng phi cơ L19 bay quầng trn đầu. Thầy Hai mừng qunh, lấy ci khăn trắng, chạy ra sn quơ quơ ra hiệu. Phi cơ quầng lại vi vng, chng ti ta chạy ra sn. Ci sn nhỏ chỉ độ mươi thước vung, pha ngoi l m nước rồi nhưng con số cả chục người vẫy khăn vẫy o lia lịa kia chắc đ lm cho phi cng ch . Nhưng sau hai lần đảo vng quanh quan st, phi cơ bay lun về pha rừng su.
    Chng ti tiu ngỉu, tuyệt vọng quay v nh. Thầy Hai chỉ hướng pha trước mặt, nếu đi theo đường chim bay th cũng phải một cy số mới tới con lộ tỉnh, cn quanh đy th đất lồi lm, chỗ nng chỗ su m nng cạn nhất by giờ cũng phải su đến hai thước nước. Cn pha sau villa l hướng về cc x Định Thnh, Hảo Đước, nhiều rừng gi, ở đ cũng l vng đất trũng. Trong cơn bo lũ ny, cc x đ chắc cũng bị vi su dưới nước.
    Một giờ trưa, chng ti đi ra đi v nhn dng nước cn chảy phăng phăng, v lạ đất lạ nơi khng biết nước ở đu đổ về v nước chảy về đu? Khng phải cửa biển m con sng Si Gn hay con sng Bến Cầu ở hướng no? Tại sao hết mưa, hết gi nước vẫn cn chảy siết? Bỗng nghe tiếng my nổ từ xa vọng lại, khng phải tiếng phi cơ... giống như tiếng xe hơi... nhưng khng đợi lu, chng ti thấy một chiếc ca n bằng xuồng bơm của qun đội quốc gia đang chạy phăng phăng đến ngi nh nơi chng ti đang tạm tr. Mọi người mừng rỡ, vẫy khăn vẫy o ra hiệu, h ht ku lớn ln. B chủ villa cũng bước ra trước thềm nh... By giờ ti mới thấy b nở nụ cười...
    Một ng thiếu y Việt Nam đi với bốn người lnh, chở theo trong ca n mấy can nước ngọt, một bao tải bnh m v mấy thng lớn đựng hộp c mi. Chng ti được phn pht cho bnh m, c hộp v một can nước. Thi mừng qu mạng, hết sợ chết đi rồi! Mấy c đo đẹp của ng bầu Nghĩa lại bắt tay, cm ơn ng sĩ quan quốc gia tốt bụng ny v cc anh lnh. Mấy anh chắc cũng hi lng khi thấy nghĩa cử của cc anh được người cảm nhận.
    Thiếu y ni: Chng ti cn phải đem thực phẩm đến gip cho những người đang đeo trn cc nhnh cy v trn nc nh m phi cơ quan st đ pht hiện được. Phải chở những người đ ra lộ trước. Ở đ c xe nh binh chở họ về tỉnh, nơi đ chnh phủ thiết lập những tăng trại tạm tr cho họ. Cn b con ở đy tương đối ổn hơn th xin chờ độ chiều nay sẽ c nhiều xuồng cao su c my v đưa cc anh chị ra tỉnh thnh.
    Mọi người ni cm ơn liền miệng, cc c Kim Chưởng, Thu Ba, Hong Vn lại lm quen, hứa khi no đon ht về ht ở tỉnh Ty Ninh, cc c sẽ c thiệp mời cc n nhn đi xem ht. Cc anh lnh v ng Thiếu y khng thể ở lu v cn đi cấp cứu cho nhiều người. Thiếu y cho biết theo sự pht hiện của phi cơ quan st nn ca n ny l do ng chủ Sở Cao Su yu cầu ng tỉnh trưởng cho chở lương thực v thuốc men v trước, sau đ sẽ c ca n khc v chở người ra tỉnh.

    Cuối cng th chiều hm đ chng ti được ca n của qun đội cứu, đưa ra tỉnh Ty Ninh. Chng ti về đến rạp ht, gặp b bầu Thơ. B đ tổ chức sẵn buổi cơm chiều, mua nhiều bộ quần o may sẵn, pht cho mỗi người một bộ. B biết l cả gnh ht chm trong nước lũ, dầu sau ny c tm lại được th chắc l đồ đạt đ hư hết v ai cũng biết l gần mười ngy sau nước mới rt đi hết. B đ vay sẵn một số tiền để mua sắm y trang tranh cảnh cho một gnh ht mới. Đng lẽ chng ti phải chờ t nhất một thng sau để ăn tập v lm cảnh mới, may y trang mới rồi mới ht trở lại nhưng ng thiếu y l chu của ng ch Mỹ, trưởng đồn Ty Ninh, ng c cảm tnh với c Thu Ba nn đề nghị đon cứ ht cc tuồng x hội của Hồ Biểu Chnh, y trang sẽ mượn được trong thn xm, cc ng sẽ mua dn ht để gip đon ht qua cơn khốn kh ny.
    Vậy l chỉ nghỉ hai ngy cho hon hồn lại sức, đon chng ti ht cứu trợ bo lụt, đon ht chỉ lấy phn nửa số tiền thu được, cn phn nửa b bầu trao cho nh chức trch tổ chức cứu gip cc nạn nhn bo lụt đang được cho tạm tr trong cc tăng trại dựng trn sn banh.
    Một tuần sau, trước khi đon ht kết thc đợt diễn cứu trợ để rt trở về Si Gn, chấn chỉnh đon lại th ng Thiếu y trao một bức thư gởi cho c Thu Ba. Thu Ba nhờ ti đọc gim v c mới học chữ quốc ngữ chưa thng:
    Một Mối Tnh Si
    Ngy xưa, c một phường ca ht
    Tri dạt quanh năm khắp chợ lng
    Ci nghiệp cầm ca nhiều chua xt
    Đ ngho, thn thế qu gian nan.
    Gnh ht bỗng chm trong bo lũ
    Gi mưa cuồng loạn ngập trời qu
    Anh đi tm hướng đời chinh chiến
    Lầm lũi em vui một nẻo về.
    Anh lắng tiếng em qua my ht
    Xm đm cn vọng nuối canh di
    Gối sương gợi lại trong tiềm thức
    Một khối tnh si chẳng nhạt phai.
    (Người chiến sĩ c đơn)

    C Thu Ba chỉ biết cảm nhận mối tnh si qua trang thơ v c phải theo đuổi nghiệp cầm ca, cn người chiến binh gởi hồn mộng qua trang giấy lại đang theo cc cuộc hnh qun, hai người hai nẻo đường kh gặp nhau.
    Ma xun 1955, ha bnh lập lại, chng ti c dịp về ht tỉnh Ty Ninh, dọ hỏi tin tức của anh thiếu y si tnh v tốt bụng đ th được biết anh đ hy sinh trong một trận chiến ở Sa Mc, gần bin giới Cao Min.

    Chng ti cũng hn nhau một số tiền, đưa người đại diện v Sở Cao Su kiếm thầy Hai Mạnh để nhờ trao cho gia đnh ng thợ my c đứa con xấu số chết trong trận bo năm Nhm Thn 1952.

    Ma xun năm 2012, lại nhớ về những kỷ niệm xưa, đng lẽ ra phải tm những kỷ niệm vui, nhưng sao ti vẫn nhớ kỷ niệm thừa chết thiếu sống trong trận lụt Nhm Thn năm 1952 v hnh ảnh người thiếu y vui tnh, chỉ vi lần gặp khi anh cứu gip chng ti trong lũ lụt năm ấy, v ti nhớ những bạn cng đon ht, nhớ vợ chồng ng bầu Nghĩa, b Thơ, Hong Giang, Ngọc Chng, Thu Ba, Hong Vn. Nhắc đến Thu Ba lại nhớ đến mối tnh si của anh thiếu y trẻ m chng ti khng hn hạnh được biết tn.

    C những ma Xun đến rất mau
    Ngồi nghe bo tuyết dội ngang đầu
    Nghe hồn ray rứt niềm xa xứ
    Nghe buốt trong tim vạn nỗi sầu
    Chợt nhớ mn nhung đ khp kn
    Điu Thuyền Lữ Bố vn từ lu
    Vang bng một thời sn khấu cũ
    Tuồng đời chưa vn, vẫn sầu đau.

    Ma Xun Nhm Thn 2012, kỷ niệm 60 năm theo nghiệp cầm ca, nhớ lại 60 năm sau trận bo Nhm Thn 1952.

    Nguyễn Phương


    http://thoibao-online.com
    "Giữa sỏi đ vt vươn niềm hy vọng
    Trong tro tn do dạt nhựa hồi sinh
    Hận nội th trn mu ruột Tin Rồng
    Căm giặc cộng BN non sng Hồng Lạc"
    (YTKCPQ)


    "Cộng sản cn thống trị qu hương - Ta cn phải đấu tranh"
    Blog
    Google traduction
    http://motgocpho.com/forums/image.php?u=16&type=sigpic&dateline=1327512311

  2. The Following 2 Users Say Thank You to việtdươngnhn For This Useful Post:

    aovang (09-21-2014), Kiến Hi (05-15-2014)

Posting Permissions

  • You may not post new threads
  • You may not post replies
  • You may not post attachments
  • You may not edit your posts
  •