BẦU CỬ TỚI

Vũ Linh


Cn chưa tới hai thng nữa l sẽ c cuộc bầu gọi l giữa ma. Ở cấp lin bang, ton thể Hạ Viện sẽ phải bầu lại trong khi một phần ba thượng nghị sĩ sẽ phải ra tranh cử lại. Bnh thường, những cuộc bầu giữa ma trong nhiệm kỳ đầu của tổng thống mang nghĩa một trưng cầu dn về tn tổng thống sau hai năm lm việc. V cũng theo thường lệ th đảng của tổng thống sẽ thua khng đậm th nhẹ, ngoại trừ trường hợp đặc biệt như với TT Bush con khi đảng CH thắng cuộc bầu giữa ma đầu tin năm 2002, ngay sau vụ khủng bố tấn cng 9/11/2001.

Tại sao lại thua? Bầu giữa ma khng c bầu tổng thống m chỉ l những cuộc bầu quốc hội lin bang v bầu bn quan chức v dn cử địa phương nn t hấp dẫn, số cử tri đi bầu thua xa số người đi bầu tổng thống. Chỉ những người để nhiều đến chnh trị hay những thnh phần cực đoan, hay những người c chuyện bực mnh, bất mn với tổng thống mới chịu kh đi bầu hơn, trong khi những người thỏa mn với tnh trạng hiện tại th khng rảnh đứng xếp hng cả mấy tiếng đồng hồ để bỏ phiếu.

Dựa trn yếu tố tm l v lịch sử ny, v nhất l trong khng kh phn ho nặng dưới tro của TT Trump, cc chuyn gia cho rằng DC sẽ thắng lớn, t nhất l tại Hạ Viện.

Kẻ ny dĩ nhin khng phải thầy bi chuyn đon m, cũng khng muốn tin đon theo tnh phe đảng, nhất định l phe mnh phải thắng, phe địch phải thua. Do đ sẽ trnh việc đon m ny. Chỉ giới hạn nội dung bi ny trong phạm vi xt qua những yếu tố lợi hại cho cả hai bn.

Về phi CH, như bi bnh luận tuần trước đ bn qua, TT Trump trn thực tế đ đi từ thnh cng ny tới thắng lợi khc. Quan trọng nhất l thnh quả kinh tế khi tất cả cc chỉ dấu kinh tế như tỷ lệ tăng trưởng GDP, chỉ số thị trường chứng khon, tỷ lệ thất nghiệp, tỷ lệ số người lệ thuộc trợ cấp, phiếu thực phẩm, chỉ số tin tưởng vo tương lai,... đều chưa bao giờ tốt đẹp như hiện nay, kề từ vi chục năm qua. Đối ngoại, thnh quả c thể ni chưa r rng bằng v những vấn đề lớn như thuế quan, Bắc Hn, NATO,... đều cn đang trong vng thương thảo với đồng minh cũng như với kẻ th.

Nhưng điểm yếu lớn l tất cả những thnh cng lớn nhỏ, đều bị phe cấp tiến, đảng DC v nhất l TTDC tm mọi cch x xo, khỏa lấp, dấu nhẹm, hay giảm thiểu tối đa, trong khi phng đại đến mức lố bịch, thậm ch chế tạo, những sai lầm, đặc biệt l những điểm bất lợi về c nhn, con người của TT Trump.

Những chi tiết lặt vặt nhất như lỗi chnh tả trong mấy vạn ci tut của ng Trump cũng được thổi phồng ln thnh loại tin Breaking News như đại hoạ của thế kỷ. Một cuốn sch bi bc Trump th dĩ nhin được phong ln thnh một loại Kinh Thnh, ko di vi ba tuần cho đến khi c Kinh Thnh mới xuất hiện.

Khi khch sạn Trump c vi quan khch quốc tế đến ngủ đm trả vi trăm đ như từ cả mấy chục năm nay th TT Trump bị h hon l lm giu bất chnh. Việc Trump khng nhận lương th đ qun từ lu rồi. Trong khi TT Clinton mời quan khch vo ngủ tại Ta Bạch Ốc một đm đổi lấy vi trăm ngn tiền yểm trợ tranh cử th đ l tổng thống lịch sự, tiếp khch trong Ta Bạch Ốc rồi được lịch sự cm ơn bằng tiền yểm trợ. Hay khi b ngoại trưởng v tổng thống tương lai (như tất cả mọi người dự đon) Hillary nhận lnh vi trăm triệu đ cho Quỹ Clinton Foundation từ một cng ty Nga rồi cng ty đ được bộ Ngoại Giao ph chuẩn việc mua lại một cng ty Uranium Mỹ, th TTDC cho đ l chuyện tnh cờ.

Đủ loại thầy bn ra đời để bn về đủ mọi chuyện, kể cả những chuyện họ m tịt như những chuyện phức tạp về ngn sch, cng nợ, thất nghiệp,... M tịt đến độ dịch qua tiếng Việt cũng khng xong.

ĐIều đng ni l những chi tiết lặt vặt hay những chuyện xấu xa bất cần bằng chứng lại rất hợp gu với đại đa số quần chng vừa c tnh hiếu kỳ vừa khng đủ trnh độ đọc, hiểu v bn về chuyện chnh sch lớn. Hậu quả của những tấn cng TT Trump l CH sẽ gặp nhiều kh khăn hơn bnh thường trong kỳ bầu cử quốc hội tới v bị họa ly.

Về phần đảng DC th tnh hnh khc xa.

Điểm nổi bất nhất l đảng DC đưa cả ngn ứng cử vin ra tranh cử m lạ lng thay, chẳng c một chương trnh g gh gớm hơn kế hoạch đnh Trump.

Tất cả quan điểm, chủ trương, sch lược, chiến thuật, kế hoạch, khẩu hiệu, ... tất cả c thể tm lược lại trong đng hai chữ chống Trump. Chống hết, chống tất cả những g Trump ni, lm, đề nghị, hứa hẹn. Chống v điều kiện v v giới hạn. Chống lun cả những chuyện Trump chưa lm hay chưa ni. Nếu cần phịa lun ra chuyện để c dịp chống, dng bi viết nạc danh, hay bất cứ sch no bi bc những chuyện kn hậu trường, bất kể c thật hay khng ra lm l cớ để chống. Đ chnh l đại cương lĩnh của đảng DC.

Nhận xt ny c qu đng khng? Qu độc giả c thể tự kiểm tra xem trong cuộc bầu tới ny, DC đề nghị chnh sch g? Mở bo hay TV ra xem th sẽ thấy TTDC đang bn về chnh sch mới của DC hay đang chửi Trump?

Thật ra, cũng c vi ứng cử vin trnh khng bn đến ng Trump. Đ l một nhm cc ứng cử vin DC ra tranh cử trong những vng ng Trump đ thắng b Hillary. Họ bị kẹt trong thế đu giy giữa chống ng Trump v đảng, v bnh ng Trump để kiếm phiếu của cử tri của Trump. Kết quả l họ chọn giải php dễ nhất: tập trung tranh cử trn vi vấn đề c tnh địa phương trong khi trnh n bn chuyện quốc gia, lin quan đến TT Trump.

Cng bằng m ni th cũng c vi ba ứng cử vin DC c chủ trương kh r nt, khng dnh dng đến việc bi bc c nhn ng Trump. C chương trnh hnh động cụ thể, đi xa hơn việc chống Trump thật. Đ l vi ứng cử vin đếm trn đầu vi ngn tay của một bn tay- của khối tinh hoa x hội chủ nghi mới chớm nở của đảng DC. Tiu biểu l hai c ứng cử vin dn biểu da đen cn trong tuổi hỷ mũi chưa sạch, Alexandria Ocasio-Cortez v Ayanna Pressley. Chương trnh của hai c ny, bảo đảm cụ Cc Mc bn kia thế giới đang khui sm banh ăn mừng: miễn ph tất cả cho dn: đi học miễn ph, săn sc sức khỏe miễn ph, lương tối thiểu 15 đồng một giờ cho tất cả mọi người bất kể lm nghề g, Nh Nước trả tiền chống hm nng điạ cầu cho cả thế giới, mở toang bin giới (no ban, no wall, no ICE). Tiền đu ra? Dễ thi: tăng thuế nh giu! Chẳng ai r ai l nh giu. So với nhu cầu của hai c ny th tất cả những ai khng phải ăn m gi đều l nh giu cần phải đnh thuế hết.

Khng kể cc cụ tỵ nạn sống bằng trợ cấp dĩ nhin tung h hết cỡ, cu hỏi cho cả nước l tại sao lại c người c thể đề nghị những chương trnh qui gở như vậy? Cu trả lời rất giản dị: đ l cch chơi nổi tạo tn tuổi để kiếm phiếu, nhưng chẳng c hại g v đm cực tả ny biết chắc chương trnh của họ c đng 0,0000% hy vọng được thực hiện. V chẳng bao giờ c ai nghĩ ra được cch no kiếm đủ tiền để chi trả những dự n đại đồng vĩ đại ny.

Đm qu khch c thể sẽ thắng trong cc cuộc bầu nội bộ trong đảng DC, nhưng sẽ l đại họa khi ra tranh cử chống phe CH. D vậy, khng ai c thể coi thường đm thin tả qu khch ny. C nhiều triển vọng nội bộ DC sẽ bị xu x nặng giữa hai khối cấp tiến gi v thin tả trẻ.

By giờ, ta nhn qua cuộc bầu bn.

Trước hết l Thượng Viện. Hiện nay, CH nắm đa số, nhưng rất mỏng, c đng một phiếu, 51-49. DC chỉ cần thắng thm 2 ghế l đủ chiếm đa số. Chẳng những đa số CH mong manh, m khối DC c vẻ đon kết tuyệt đối trong khi khối CH phn tn lm hai phe ủng hộ hay chống TT Trump. Lợi thế lớn của CH l chỉ c 10 ng nghị sĩ phải ra tranh cử lại trong khi bn DC c tới 23 vị, m gần một nửa phải ra tranh cử lại tại những tiểu bang TT Trump đ thắng.

Theo nghin cứu của trang mạng Real Politics, trong cuộc bầu tới, DC c thể mất ba ghế v CH cũng mất ba ghế, đưa đến kết quả l sẽ khng c thay đổi g hết, CH sẽ giữ thế đa số 51 ghế. Tin đon ny bị nhiều người cho l c phần thin về DC, v thực tế, DC c thể sẽ mất nhiều ghế hơn, v khối đa số CH c thể sẽ tăng ln tới 53 hay 54 ghế.

D sao th đa số 51 hay 55 ghế th cũng chẳng c g khc biệt nhiều.

Sự kiện quan trọng nhất vẫn l phe chống đối TT Trump sẽ khng c cch no c đủ 67 phiếu để truất phế TT Trump nếu ng ny bị Hạ Viện đn hặc. Cũng chẳng c đảng no đạt được đa số tuyệt đối 60 ghế để c thể thng qua những luật lớn. Nghĩa l sẽ c bế tắc lớn.
Cn Hạ Viện th sao?

Hiện nay, CH đang giữ đa số tại Hạ Viện, nhưng l một đa số cũng mong manh. Chỉ cần phe DC chiếm được 24 ghế l họ sẽ chiếm đa số, một việc khng kh khăn lắm. Trong hai lần bầu quốc hội giữa ma đầu tin của cc TT Clinton v Obama, năm 1994 v 2010, đảng nắm quyền DC đ mất 54 v 63 ghế. Chiếu theo kinh nghiệm lịch sử, by giờ đảng CH c mất 24 ghế th cũng khng phải l chuyện lạ. Theo nhiều chuyn gia, DC c thể sẽ thắng từ 30 đến 40 ghế, chiếm đa số khoảng một chục ghế tối thiểu.

Trước hết, phải ni cho ngay, mọi tin đon của chuyn gia đều khng khc g cc tin đon của mấy ng thầy bi, bất kể m hay khng. Thng 9 năm 2016, bao nhiu chuyn gia tin đon ng Trump sẽ l tổng thống thứ 45của Mỹ?

Bn no thắng, bn no thua, phải đợi sau bầu cử mới biết được chứ by giờ ai cũng m tịt, phần lớn đon m theo tnh phe đảng của mnh thi.

Điều chng ta c thể bn l chuyện g sẽ xẩy ra sau kết quả bầu cử.

Nếu CH giữ được đa số Hạ Viện, TT Trump sẽ thc đẩy hai dự n lớn m ng muốn thực hiện m hiện nay chưa đi đến đu hết. Đ l việc xy bức tường bin giới Mễ v nng cấp hạ tầng cơ sở, đường x, cầu cống. Dĩ nhin cn hai dự n nữa m ng sẽ cố xc tiến l giải quyết vấn nạn di dn Nam Mỹ, v Obamacare. Ta sẽ thấy tranh ci ồn o nhất, nhưng rồi cuối cng TT Trump sẽ được mn nguyện, khng nhiều th t.

Nếu CH thắng th sẽ l chiến thắng vĩ đại của TT Trump, coi như ng ny đ hon tất việc chiếm đảng CH. Việc ng ra ti tranh cử năm 2020 coi như chắc chắn, tuy ti đắc cử hay khng l chuyện khc. C điều chắc chắn khng km l TT Trump sẽ cải tổ nội cc su rộng, kiếm người thực sự đồng ch hướng m ng c thể tin tưởng tuyệt đối, để chuẩn bị cho cuộc tranh cử 2020.

Về phần đảng DC, đy sẽ l đại họa. Trước tin, đảng ny sẽ bị phn ho nặng giữa phe gi tương đối n ho Nancy Pelosi v Chuck Schumer, v phe thin tả nặng của ng chu Sanders-OcasioCortez. Ta sẽ c dịp chứng kiến đại chiến nội bộ DC, với hai bn xỉa tay đổ lỗi cho nhau về thất bại bầu cử. Bn no thắng khng biết, nhưng c nhiều triển vọng cho d phe gi, n ha thắng th ng Schumer v nhất l b Pelosi c nhiều hy vọng mất job lnh đạo đảng.

Cc chuyn gia sẽ mổ xẻ vấn đề v nghin cứu cch cứu sống ci xc ma DC. C nhiều triển vọng DC sẽ khng hồi sinh lại kịp cho kỳ bầu tổng thống năm 2020.

Nếu DC chiếm đa số tại Hạ Viện như nhiều người dự đon, chnh trường Mỹ sẽ đi từ bế tắc đến khủng hoảng.

Trường hợp nhẹ nhng nhất, lạc quan nhất l phe DC sẽ đưa ra hng loạt dự luật để TT Trump bc bỏ. V Hạ Viện cũng sẽ biểu quyết chống lại tất cả mọi đề nghị của TT Trump, v ng ny sẽ chẳng lm g được hết. Hai bn sẽ đổ thừa qua lại suốt ngy. TT Trump c thể đi đnh gn 7 ngy một tuần, 50 tuần một năm, cũng chẳng sao ngoi việc bị chửi rủa m ng sẽ lnh đủ, cho d ngồi nh khng đi đnh gn g hết. Khng đi đnh gn th c cả ngy ngồi tut cho TTDC v phe cấp tiến pht đin.

Trường hợp thực tế hơn, Hạ Viện sẽ mở ra vi chục cuộc điều tra đủ kiểu, đủ loại về c nhn TT Trump, về tất cả cc quyết định, cc cu ni của ng từ ngy ng bắt đầu biết ni, về cc hoạt động của vợ lớn, vợ b, vợ mới, vợ cũ, con trai, con gi, du, rể, ch, bc, c, d, phụ t kể cả ti xế, đầu bếp v cận vệ. Tất cả cc c gi đứng đường tại New York từ 20 tuổi đến 80 tuổi sẽ được mời ra điều trần trước quốc hội. C no may mắn c dịp giao du với ng Trump v sẵn sng ra kể lại cho cc dn biểu nghe những chi tiết hấp dẫn sau bức mn the, sẽ được phong lm anh hng dn tộc, tặng cho cha kho Hạ Viện. Cả quốc hội sẽ lm việc overtime khng ngừng nghỉ 365ngy một năm cho đng đồng lương từ tiền thuế của chng ta.

Trường hợp gia trọng nhất, Hạ Viện sẽ đn hặc TT Trump. Tất cả đều ty thuộc tnh ton chnh trị qua thăm d dư luận do cc bo Washington Post v New York Times tổ chức. Phe chủ trương đn hặc c đủ tc số phiếu để đn hặc hay khng l chuyện khng quan trọng v yếu tố chủ chốt l c dịp tố co, bi bc, v hạ nhục TT Trump trong mn kịch đn hặc thi v ai cũng biết đn hặc cuối cng cũng chẳng đi đến đu v khng bao giờ c đủ phiếu tại Thượng Viện để truất phế. C khi thủ tục đn hặc sẽ ko di năm ny qua thng khc, cng lu cng tốt. t ra th cũng cản khng cho ng Trump ra tranh cử lại năm 2020. Giống như cuộc điều tra của cng tố Mueller, ko di l th lướt thướt để nui dưỡng những nghi ngờ v chỉ trch.

Sau khi thất bại, đảng CH sẽ phải tự mổ xẻ, nghin cứu cch cứu vn tnh thế. Cuộc chiến giữa TT Trump v phe #NeverTrump sẽ tăng cường độ v cả hai bn sẽ đổ thừa qua lại về trch nhiệm thất bại trong cuộc bầu quốc hội.

Phc trnh của cng tố Mueller cũng sẽ đng một vai tr, quan trọng hay khng ty theo tnh hnh.

Nếu phc trnh được đưa ra trước ngy bầu cử v tố gic TT Trump về một hay nhiều tội no đ th sẽ l đại họa cho đảng CH v sẽ được phe DC khai thc triệt để trong cuộc bầu cử. Ngược lại nếu bạch ha ng Trump th phe CH sẽ khai thc tối đa v phe DC mất thm một l do để được bầu.

Nếu ng Mueller đợi sau khi bầu bn mới cng bố phc trnh th cũng ty trong đ c tố co TT Trump tội g hay khng, v ty phe no thắng cuộc bầu cử.

Phe DC thắng v phc trnh kết tội TT Trump, bất kể tội g, lớn hay nhỏ, th phc trnh sẽ được nng ln tới mức quan trọng ngang hng với Hiến Php v đn hặc sẽ dựa trn phc trnh ny. Nếu phc trnh của ng Mueller bạch ha mọi tội của ng Trump, th chỉ ba ngy sau l cả nước khng cn nhớ ng Mueller l ai nữa. Vo Google tm tn Mueller cũng khng cn thấy nữa.

Nếu phe CH thắng cuộc bầu, phc trnh của ng Mueller sẽ mất hết nghi, sẽ bị phe ng Trump tm cch chn vi bất kể TT Trump c tội g hay khng.

Qu độc giả thấy ngay qu nhiều ci nếu nn tất cả những lời bn đều v gi trị.

D sao th cũng chẳng c cch no TT Trump bị truất phế bất kể kết quả bầu cử, v ng sẽ ngồi tới 2020. Ra tranh cử nữa hay khng khi đ mới tnh được.

Cuộc bầu quốc hội cuối năm nay sẽ l yếu tố quyết định lớn nhất. Cc cuộc tấn cng của ng Mueller v TTDC l con dao hai lưỡi, chưa biết sẽ chm trng Trump hay trng đảng DC.
Cu hỏi tới, dn tỵ nạn sẽ lm g? Dĩ nhin, một số lớn sẽ chẳng để g hết, một số nhỏ sẽ rủ nhau đi bầu, nhất l khi c một ứng cử vin gốc Việt tranh cử.

Hầu hết dn tỵ nạn ta chẳng l đảng vin đảng chnh trị Mỹ no, phần lớn v khng hiểu r khc biệt về hai đảng. Một số lớn sẽ bầu cho ứng vin gốc Việt, bất kể thuộc đảng no. Nếu c hai ứng cử vin gốc Việt th đa số sẽ bầu cho ng/b DC, chỉ v thnh kiến cố hữu DC l đảng của dn ngho, DC l đảng của trợ cấp.

Thi độ đng đắn nhất c phải l khng a-dua theo chiều gi của TTDC khng? Nn qun chuyện đảng phi chnh trị Mỹ đnh nhau, qun chuyện cấp tiến, bảo thủ Mỹ đnh nhau, hay chuyện TTDC đnh tổng thống, qun lun ba ci tut lăng nhăng của Trump m chnh mnh cũng chưa đọc hay đọc m khng hiểu r, m hy nhn cho kỹ đảng no đang lm g c lợi hay c hại cho gia đnh v c nhn mnh, cho cộng đồng tỵ nạn, v cho quyền lợi dn v nước Việt của ta.

Với khối dn lao động, nhớ lại xem đảng no đang mang lại cng ăn việc lm cho dn, trong đ dĩ nhin c dn tỵ nạn ta?

Nếu l dn trung lưu phải đng thuế b thở, th c nn suy nghĩ lại xem đảng no đ giảm thuế cho mnh khng? Hay nhn xa hơn nữa, đảng no chủ trương thu hồi luật giảm thuế của TT Trump?

Nếu l dn đang sống nhờ trợ cấp, cần tự hỏi trong lịch sử, đ c tổng thống CH no cắt trợ cấp như phe cấp tiến h dọa chưa?

Nếu l người c nhu cầu y tế, hy coi lại xem với Obamacare, mnh đng bảo hiểm đắt hơn hay rẻ hơn, tiền deductible cao hơn bao nhiu, lấy hẹn bc sĩ chờ lu hơn bao lu?

Nếu cn nghĩ đến qu nh, nghĩ lại thử Mỹ bắt tay với Nga chặn Trung Cộng tốt hơn? Hay Mỹ đnh Putin, bắt tay với Tập Cận Bnh lập đặc khu kinh tế tại VN tốt cho nước ta hơn?

Cuối cng, nghĩ lại thn phận tỵ nạn c sướng khng? Rồi nghĩ lại đảng no đ cắt hết viện trợ qun sự khng cho QLVNCH sng đạn để tự vệ chống CSBV. Nhất l nghĩ lại đảng của cc ng Biden, Kerry, Brown,... c hoan nghnh khi mnh mới thot nạn CS đặt chn đến nước Mỹ khng?

Những cu hỏi trn, c cần viết cu trả lời ra khng?