Cali Today News - Cuốn sch Hai Mươi Su Năm Lưu Đy l một bản co trạng ni đến tội c của chế độ CSVN trước lương tm nhn loại. Người CS p dụng chủ thuyết Tam V, m trong đ 3 yếu tố cấm kỵ của họ l V Tổ Quốc, V Gia Đnh v V Tn Gio. Yếu tố thứ ba đ ảnh hưởng trực tiếp đến tc giả Huỳnh Văn Ba, tức Thượng tọa Thch Thiện Minh.

Tc phẩm Hai Mươi Su Năm Lưu Đy trnh by những n t cực hnh, d man m người tu sĩ bất khuất chịu đựng. ng mất ngi cha nơi thờ phượng, hnh đạo, ng mất qu hương trong 26 năm lưu đy xa xứ, ng mất quyền lm người với nhn vị xứng đng của một nh tu hnh.

Xin hy lắng nghe tiếng lng của ngi Thiện Minh để thấy rằng đức tnh bi tr dũng của người con Phật vẫn sng ngời trước những đn p của bạo lực. (Việt Hải)

oOo

26 Năm Lưu Đy của Thượng tọa Thch Thiện Minh

Ti hn hạnh được c Trm Oanh bn Đức Quốc gửi biếu cuốn "26 Năm Lưu Đy" của Thượng tọa Thch Thiện Minh. Ti như bị thi min nhn vo ci đề tựa. Hai mươi su năm l một khoảng thời gian qu di, thời gian m vị tu sĩ chịu đựng bao nhiu nỗi nhục nhằn bị tra tấn, những cực hnh ln tinh thần v thể xc. Ti đọc 12 chương sch hay xuyn suốt 270 trang giấy, m mỗi chương chuyn chở tiếng lng bất khuất của vị t nhn lương tm đng knh ny.

Thượng Tọa Thch Thiện Minh c thế danh l Huỳnh Văn Ba, sinh trưởng tại tỉnh Bạc Liu. Trong chương 1 của sch, ngi cho biết l thn phụ l một tn hữu Cao Đi: "Cha ti c tấm lng nhn hậu, tnh tnh rộng ri hay gip người. Mẹ ti l một người đn b hiền thục, mẫu mực vất vả quanh năm v chồnng con. (Tr. 8) C lc gia đnh phải tha hương cầu thực tại Vĩnh Bnh (Tr Vinh). Chnh tại nơi đy cậu b Hynh Văn Ba đ c duyn với cửa Thiền v được cha mẹ cho php xuất gia. Năm 17 tuổi (1972) tc giả thọ giới Sa Di v năm 22 tuổi (1977) thọ Cụ Tc Giới do Ha Thượng Thch Tr Thủ, rồi sau ny được cử về trụ tr tại một ngi cha tại Vĩnh Bnh v đ được đồng bo Phật tử tại đy gọi thn mật bằng cc tn ng đạo, huynh, cậu v thậm ch bằng con, bằng chu nữa""

Chương 2 kể về biến cố đau thương 30 Thng 4 xảy đến như một cơn đại hồng thủy m dng hai cụm từ ngữ l "ch Vận Đại Biến" hay "Hắc m Nhật Tử" (Ngy Đen Tối). Sự hống hch của cc cn bộ Việt Cộng sau khi xm chiếm miền Nam, với tinh thần Tam v chủ nghĩa: v gia đnh, v tổ quốc v v tn gio. Tn cn bộ Hai Thổ, x đội trưởng du kch, ngang ngược chỉ vo tượng Đức Phật Đản Sinh, cười khinh khỉnh tuyn bố xấc xượt: "Thằng Phật nhỏ xu ny n khng c cng lm cch mạng để đnh đuổi Đế Quốc, tại sao phải thờ n? N ngồi một chỗ, để chờ người ta đem qu lại dng cng. N l thnh phần giai cấp bc lột m!. Đoạn y bước ln Chnh Điện lấy tay sờ vo tượng Phật Thch Ca Mu Ni v ni: "Thằng Phật nầy ăn g m mập qu vậy!". Một lần khc sau khi Thượng Tọa bị bắt, Hai Thồ vo cha chỉ tay tượng Phật ni: "Thằng Thiện Minh đ bị bắt giam rồi, cn mấy thằng Phật xi măng nầy cũng sẽ p giải đi lun". Theo chủ trương tiu diệt ảnh hưởng của tn gio bằng cch khống chế v tịch thu mọi phương v ti sản của cc tn gio, ngi cha Vĩnh Bnh của ngi bị chiếm cứ bởi bạo lực của giới cầm quyền, m đến nay Cộng Sản vẫn chưa trả lại ti sản ny cho ngi.

Chương 3 v 4 thầy Thiện Minh m tả cảnh t tội. Thầy c kiến thức về thuốc nam cũng như chm cứu v biết v thiếu lm. Thầy lm cng tc từ thiện, phụ trch mở thm một phng thuốc nam, chm cứu từ thiện tại cha Từ Quang, ngoi phng thuốc tại cha Vĩnh Bnh, khi gặp một đứa b đau nặng gần chết v cơn bệnh h hấp, thầy ra tay cứu chữa cho b. Đứa b khỏi bệnh, người cha đến cm ơn thầy. Anh ny l một khng chiến qun phục quốc. Duyn thời cuộc đưa đẩy thầy vo Mặt Trận Nghĩa Qun Cứu quốc, Việt Nam Dn quốc. Khi bị bại lộ, thầy đứng ra nhận tội chỉ huy để tnh nguyện hy sinh, v cc anh em khc c vợ con. Thời buổi ban đầu khi CS chiếm được miền Nam, họ cai trị bằng nanh vuốt độc c. Tội chống ph "Cch Mạng" lnh n tử hnh dễ dng.

Tc giả của sch "26 Năm Lưu Dy" rất thch văn thơ, bằng chứng l nhiều trang sch đ được đăng thơ. Bốn cu thơ sau đy cho thấy tm hồn thch thi ph của thầy:
"Tu sĩ quyết cha am bế cửa
Tuốt gươm vng ln ngựa xng pha
Đền xong nợ nước th nh
Thiền mn trở gt phật đ Nam M..."

Tc giả thuật lại v tin người nn m mưu trốn trại t bị bại lộ, đưa tới một số người bị bắt, trong đ c người em ruột của thầy, Huỳnh Hữu Thọ, v mang theo vũ kh yểm trợ cho cuộc vượt ngục tại trại giam huyện Vĩnh Lợi. Thầy Minh v cc đồng ch được chuyển sang trại t Minh Hải. Đy l nơi giam giữ những người mới bị bắt với nhiều tội trạng khc nhau, giam vo đy l để điều tra khai thc v nơi ny c đủ mọi biện php được p dụng khắt khe trong cng tc tra hỏi. Tại đy, từ việc đnh đập bằng tay chn, bằng gậy gộc, bằng di cui, bằng bng sng cho đến cm, quyện, giam vo phng giam ring l điều xảy ra hng giờ hng buổi. Trại giam c đủ mọi cn bộ, cng an từ Bắc vo Nam, kể cả khng chiến lu năm cho đến những tn cng an loại mới vo ngnh m dn gian thừơng gọi l bọn cng an 30/4. Họ đều c những ngn nghề độc đo để điều tra, no l đnh ti bụi, đnh kiểu trn đao dưới ba, cng tay đứng, cng cho tay sau lưng, cng ngồi đan cho hai tay. Họ dng nhục hnh để điều tra, bản thn thầy khi giam giữ tại đy, cũng khng trnh khỏi những nhục hnh ny. Hng ngy hai chn thầy lun ở trong cm, bị cm suốt ngy đm, suốt thng quanh năm. Hai chn bị cm quyện tại chỗ, khng thể đứng thẳng được nn dần dần bị t liệt. Cn tiểu tiện th trong một ci hũ, mỗi khi đi vệ sinh phải nhờ người khing hũ lại dm. Hũ vệ sinh vừa c phn, vừa c nước tiểu. Mỗi ngy cng an cho người đem đổ. C khi đến 2-3 ngy mới đổ nn phn v nước tiểu trn ra ngoi ướt cả chỗ nằm bốc mi hi thối! Sau khi đổ hũ, cng an ra lệnh t nhn phải vo ngay thật nhanh cho nn chiếc hũ chỉ rửa sơ si, sau đ họ mc nước ngay chỗ rửa hũ mang vo cho những người đang bị cm trong quyện như thầy để tắm. Mỗi người trong cm chỉ được vi ca nước. Ca mc nước tắm cũng l ca đựng cơm ăn hng bữaChiếc hũ lun lun cn st lại phn người, nhất l phn cao lương loại lương thực rất cứng ăn vo kh tiu, loại ny dng để ăn độn thay thế cơm. Khi tắm phn dnh cả vo mặt, vo đầu đ l chuyện thường ngy. Phng giam kỷ luật rất chật hẹp khoảng hơn 3m2 m nhốt c khi ln đến 20 người, chỉ ngồi cũng khng đủ chỗ lm g c khoảng trống để nằm.

Trong vng lao l tc giả xt xa cho gia đnh, nghĩ về hon cảnh của mnh, l người anh lớn v thời cuộc oan khin: "V hon cảnh qu khổ ngho do thảm trạng x hội, nn gia đnh thầy gồm: Em thứ 7 của thầy tn Nghĩa phải nghỉ học để đi bn bnh m dạo nui gia đnh. Em thứ 6 tn Nhiều phải đạp xe vua, loại xe phải đạp bằng 2 chn, pha sau c gắn ci thng để chở thm được vi người. -Em thứ 5 mới lập gia đnh hơn 1 năm, vừa sinh được một b gi, bị nghi ngờ c lin quan vụ n nn đ bị t . Em gi thứ Tư bn ma, khoai, cc, ổi,...trước nh. Hy đọc tiếp:

Mẹ ti tuổi cao sức yếu lại bị bệnh thường xuyn vc người mỗi ngy một gầy mn, thn hnh tiều tuỵ lo buồn v chồng, v con, tức cha ti vừa qua đời cch đy mấy thng, nay đến ti v đứa em trai thứ Năm đều bị t tội. Một điều xt xa l cc em ti cn thơ ngy nhỏ dại đang trong lứa tuổi cắp sch đến trường, tuổi chỉ biết ăn, biết học, biết chơi. Nay đnh từ gi mi trường để tm kế sinh nhai, vừa nui mẹ gi đang đau yếu, vừa dnh dụm t tiền hng thng để đi thăm nui 2 người anh đang ở t tận mũi C Mau... Em trai ti l một học sinh hiền lnh ngoan ngon, học rất giỏi, khng những lễ php với thầy c m cn rất c tnh c nghĩa với bạn học cng lớp v rất mực hiếu thảo với mẹ cha. Em học lun đứng nhất, nh trong lớp lại được bầu lm trưởng lớp nữa! Nhưng v hon cảnh nn lỡ dỡ việc học hnh. C những buổi đi bn bnh m ngang qua trường cũ, em cố đi qua thật nhanh, v ko chiếc nn sụp khỏi vnh tai để cho cc bạn đừng nhn thấy. Thật ra trong lng em rất tiếc nuối v rạo rực tro dng một nỗi niềm nữa vui nữa buồn khn tả. Em hnh dung lại hnh ảnh của thầy c, của bạn b đi chn em dường như muốn chn lại, nước mắt lưng trng."

Văn phong của tc giả trung thực trong nỗi chua xt trong tm can của ti. L một tăng sĩ, một sĩ phu khng khuất phục bạo lực. Ti đọc đoạn thầy đấu khẩu với tn Nguyễn Ngọc Cơ tự l Su Ba, Viện trưởng viện kiểm sat nhn dn tỉnh Minh Hải. L do m ng ta c biệt danh l Su Ba v thời kỳ cn hoạt động trong rừng r ng ny phụ trch thi hnh n tử hnh. Một hm nọ, ta n xử tử hnh một b lo trn 70 tuổi, tuổi đ gần đất xa trời, cụ b bị khp vo tội "lm điềm" tức l chỉ điểm vin cho qun đội VNCH. Đng l ra ng ta thi hnh n xử tử bằng m tấu, nhưng đy l phin ta nhn dn lưu động đặc biệt, nn khi xử xong l thi hnh n ngay. Hm đ ng khng đem theo m tấu bn mnh, nn đnh tạm mượn 1 chiếc ba của dn lng. ng phải vất v đập đầu b cụ đng 6 nht ba th b mới tắt thở. Người chứng kiến sự kiện man rợ trn cho rằng cụ b bị hm oan nn khi chết đi mắt cứ mở trao tro, m khng chịu nhắm nghiền lại.

Ra ta xt xử, thầy Thiện Minh bị Su Ba hỏi vặn như răn đe:
- Anh c sợ chết khng?
Thầy trả lời: "Mọi người trn đời ny chỉ chết c một lần, nhưng ai ai cũng muốn sống, v cũng chẳng c ai sống mi trn đời, nhưng sống hay chết như thế no để c nghĩa, c ch cho đời đ mới l điều quan trọng bởi v "Tử đắc kỳ sở". Ti lm việc ny để đồng bo được sống đng nghĩa của con người, đng với Tuyn ngn quốc tế nhn quyền theo nghị quyết 217A ngy 10-12-1948".
Su Ba hỏi tiếp:
- Sống đng với nghĩa của Tuyn ngn quốc tế nhn quyền l như thế no ?

Thầy trả lời: "Phải c quyền sống, quyền tự do v quyền mưu cầu hạnh phc. Dn quyền khng bị tước đoạt, gi trị nhn phẩm của con người khng bị ch đạp, mưu cầu hạnh phc bằng sự chn chnh chứ khng phải tm thu của kẻ khc đem về cho mnh lm chủ"
ng ta lại ni tiếp:
- Nhưng, nếu chng ti đem anh xt xử với tội chết th anh nghĩ thế no ?

Thầy trả lời:
- Nếu cần phải sống cho sự nghiệp v l tưởng được sống mi ta phải cố sống v nếu cần phải chết cho sự nghiệp v l tưởng được sống mi, đi lc ta cũng vui vẻ chết, đ l sự dũng cm hy sinh để trở thnh bất tử, đối với nh tu l thnh ha linh hồn.
Su Ba lắng nghe. Thầy tiếp lời:
- Vả lại ng biết rồi đạo Phật chng ti chết l giải thot.
ng ta ni:
- Thi đừng giảng đạo ở đy nữa, chừng no về cha cứ m giảng đạo, sợ khng chịu nổi nửa mức n, chứ lm g c thể về cha.

Thời gian "lm việc" hơn nửa giờ đồng hồ, hai bn cứ đấu l qua lại vẫn chưa đi đến đu. Su Ba lườm ngut tỏ vẻ kh chịu v hỏi thẳng vo nguyn nhn "lm loạn, phản động":
- Anh cho biết ai l người đứng đầu tổ chức Trung ương của anh ?

Thầy Minh trả lời:
- Ở Trung ương c Thượng Tướng Trần Văn Tr v B Nguyễn Thị Bnh.
ng ta đổi sắc mặt lấy tay đập bn v ni một cch hằn hộc:
- Tại sao anh lại dm khai hai đồng ch cao cấp của ti, trong khi hai đồng ch ny c mấy chục năm tuổi Đảng, đ đng gp nhiều cho cch mạng để đem đến sự thnh cng vẻ vang như ngy hm nay, m anh cho rằng phản động như anh vậy ! Tại Sao anh khng khai cả ti lun đi, ti tn l Nguyễn Ngọc Cơ tức Su Ba n !

Khi nghe xong cu thch đố, thầy tỏ thi độ kh chịu v nhn Su Ba ni thm:
- Xin lỗi ng ti khng phải l quan, chứ nếu ti l quan th tướng mạo của ng xin lm lnh ti, ti cũng khng nhận, th khai ng lm g?

C lẽ bị c sốc bất ngờ như xối go nước lạnh vo mặt, Su Ba nổi nng liền vi tay chụp lấy ci bnh tr để trn bn v dự định nm vo người thầy. Theo sự tường thuật, thầy điềm nhin pht biểu:
- Tư cch một ng Viện trưởng viện kiểm st nhn dn cấp tỉnh, m c hnh vi thất sch đối với người t chnh trị tn gio như ti !

Su Ba bỗng dừng tay lại v qut to:
- Đồ ngoan cố, mầy l tn phản động, chuyn khuấy đục v bi bẩn Đảng, mầy về đi!

Chng ta thấy rằng giới luật php tun lệnh Đảng CS u m chỉ l bọn v lại, cn đố tiếp tay cho tội c để đn p nhn dn m thi.

Một trường hợp thương tm khc khi thầy kể lại trong chương 5 l:
"Ti cn nhớ chỉ sau ngy 30-4-1975 vi hm, th ng x trưởng chnh quyền cũ thường được gọi l ( ng x Điểm) ng x ny trước kia thường bắt nhiều Việt Cộng ban đm b ra gi mn ph đường, ph lộ giựt sập cầu v ri truyền đơn v.v Đến khi Si Gn đổi chủ, Việt Cộng tiếp quản chnh quyền th ng x Điểm bị đem xử tử tại x. Trước khi xử bắn họ tập họp dn lại để kể tội ng, dn theo Việt Cộng dng cy, kẻ dng đ, đn gnh đnh đập ti bụi, đầu cổ ng bị giập nt, mnh đầy mu me, mu tun chảy đầm đa lnh lng m họ cn khng bung tha. Trong khi hai tay bị tri chặt, miệng nht đầy giẻ v thm một tri chanh rồi bịt miệng bằng một chiếc khăn đen, đ vậy m hai ba người cn dng mấy cục đ thật to chạy đến đập vo đầu ng x Điểm một lần nữa, trước khi li ko thn ng đến một gốc cy họ buộc thật chặt v bắn ba pht sng. Khi nạn nhn ng qụy tn trưởng ton đến bn xc nắm tc ln v nả vo mng tang một vin đạn gọi l n huệ sau cng trước khi ko xc lấp vo hố."

Khi được chuyển sang trại cải tạo Cy Gừa lại m mưu vượt trại v rồi bị thất bại. Năm bạn đồng t toa rập đo lổ thot thn, khi nội vụ bất thnh, một người bị xử tử, bốn người cn lại bị đy ra miền trung, giam vo trại t Xun Phước, nằm trong một thung lủng tử thần, nơi rừng thin nước độc. Nơi đy tc giả sau cng lại gặp nhiều t nhn của cc tn gio được giải về đy. Xun Phước kht tiếng với khu kỷ luật gồm 3 loại cm, loại khoen trn, loại khoen chữ V v loại khoen chữ V c kha hnh răng cưa. Ty theo thi độ của người t m họ ứng xử, hoặc pht cơm chan ngập nước muối, ăn vo mặn đắng khng ti no nuốt nổi. Đặc biệt trại t xử dụng những tn gọi l Trật tự để tr dập, đnh đập, bớt nước uống, bớt cơm của t nhn. Ở trại K1 c tn Tn mang tội hnh sự l bộ đội CS, đ từng ăn gan người ở Campuchia, nn đi mắt lc no cũng đỏ ngầu trng pht khiếp. Tại nh t Xun Phước sự ngược đi t nhn rất tn tệ, người t sống trong cảnh thiếu thốn mọi bề, v cng nghiệt ng. Nhiều t nhn bị kiệt sức v bị cưỡng bức lao động khổ sai hoặc bị đnh đập tn bạo man rợ, tnh trung bnh th thng no cũng c vi người chết. C khi chết lin tục một thng 3 đến 5 người, đy l chuyện thường xảy ra v thầy đ ra cu thơ:
Trng thấy người khc chết
Trong lng rất xt xa
Nửa thương xt kẻ chết
Nửa nghĩ tới phin ta...!

Ở hon cảnh cng kẹt khng lối thot người t đm ra l liều lĩnh. Một khi ch đ quyết nn phải ra tay, từ đ thầy Thiện Minh cng với một số bạn đồng t thn quen trong trại đứng ra tổ chức cướp trại giải thot cho t nhn bạn, m mưu l định giải cứu đem đi 700 người trong số hơn 1000 người của trại. Tất cả sẽ cng nhau hoạt động trong rừng v hợp tc đấu tranh. Nhưng sự việc bị bại lộ cho nn t nhn nổi loạn bị bắt v bị cm quyện tay chn ngy đm hơn 3 năm.
Trong thời gian điều tra thầy bị đnh đập d man, đặc biệt những trận đn hội đồng, bị đnh tập thể gồm c cc tn cn bộ an ninh của trung tm. Chng đnh bằng bng sng, bằng tay chn v 100 roi điện. Trong một buổi điều tra để khai thc cung để bắt thm người, cc tn đao phủ an ninh trại đnh thầy bằng tay chn tới tấp vo thn thể, đầu, mặt. Pha sau c một tn cn bộ khc dng họng sng di, thc mạnh vo lưng trng ngay l phổi lm thầy bị trọng thương t ngất xỉu, mu tun ướt đẫm cả o quần. Sau khi tỉnh dậy, những tn hung thần nầy khng cho thầy thay quần o, thầy đnh mặc o dnh mu lun cho đến khi rch nt. Hậu quả, vết thương l phổi của thầy đến giờ ny cũng cn dy dưa chưa dứt hẳn, n thường đau buốt v ho lin tục mỗi khi tri gi trở trời. Đnh đấm bằng chn tay v b sng chưa đủ, chng đnh tiếp thầy 99 roi điện chỉ v đếm lộn một roi. Đến khi kết thc điều tra vụ n trốn trại cc tn nầy lập hồ sơ quy kết thầy tổ chức chống ph trại giam".
Một bi thơ kỷ niệm được thầy cảm tc như sau:
TU T...!
Thm dấu chữ Tu biến chữ T
Chung thn hai n ở thin thu
Tay cng, chn quyện nơi u tối
Cửa sắt, tường cao chốn mịt m

Thn thể hnh hi trng yếu km
Tinh thần, tr tuệ sng trăng thu
Thin đng, địa ngục phn hai nẻo
Nửa kiếp thầy tu nữa kiếp t...!
Nửa kiếp Thầy tu nửa kiếp t
Thiền mn gi biệt bước chn du
Từ bi tr tuệ tnh thương gọi
Bc i nghĩa nhn xa hận th...

Y chiến ngy đm lun mặc giữ
Nu sng kinh kệ gc cng phu
Nước non đp trả trn xong nợ
Tn, Hạnh, Nguyện, thnh vẹn kiếp tu...!

Trong trại t thầy gặp những bạn đồng t của cc tn gio bạn như: ng Phan Đức Trọng, 72 tuổi, l Gio hội trưởng gio hội "Ha bnh chung sống" ở Ty Ninh, ng l con nui của Trung tướng Trần Quang Vinh, Tổng Tư lệnh qun đội Cao Đi. ng Trần Văn Nhnh, một tn đồ thuần thnh của đạo Ha Hảo thuần tu. Qu Linh Mục Nguyễn Văn Vng thuộc dng Cha Cứu Thế, Linh Mục Nguyễn Quang Minh thuộc nh thờ Vinh Sơn, Linh Mục Nguyễn Lun, thuộc gio xứ Phan Rang, Linh Mục Nguyễn Tấn Chức, v nhiều nữa. Sống trong trại, t nhn bị bạc đi, quần o bị mục nt, quần đi khng cn đủ để che thn. Linh Mục Vng bị ghẻ mủ khắp thn thể, ngoại trừ trn mặt th khng c, ghẻ mủ dầy như dề cơm chy kht đen, cn Linh Mục Nguyễn Quang Minh th bị đnh trọng thương, đnh ho ra hộc mu miệng, v cả hậu mn, chỉ v đem vo trại vi chiếc bnh thnh" để rồi qua đời sau đ mấy ngy. Ring Linh Mục Nguyễn Lun bị bệnh phổi nặng, v chứng ung thư phổi. Do nhiều năm trong kỷ luật bị tra tấn, đnh đập, thầy Thiện Minh bị chứng vim phổi nặng. Những lc gần đy ti được biết thầy thường ho ra mu.

Tnh cảm lin tn khi Phật gio v Cng gio chia sẻ những khổ đau v tai ch giặc Cộng. Cha Nguyễn Lun c biệt hiệu l ng Ba Khng. L do những tn gim ngục thấy giam hm ngi nơi kỷ luật qu lu nn mời ngi ln "lm việc". Họ chỉ cần yu cầu Linh Mục viết tiu đề l:
"Cộng Ho X Hội Chủ Nghĩa Việt Nam
Độc lập - Tự do - Hạnh phc"
v k tn vo thi! th chng sẽ cho Ngi ra khỏi hnh phạt kỷ luật ngay. Thế nhưng Linh mục Lun lc no cũng viết như sau:
"Cộng Ho X Hội chủ Nghĩa Việt Nam
Khng độc lập - Khng tự do - Khng hạnh phc".

Những tm tnh giữa Thượng Tọa Thch Thiện Minh v Linh Mục Nguyễn Lun "Ba Khng" l khi xứ sở thật sự c tự do nhn quyền, th một ngi Cha v một ngi Gio đường được xy kế bn nhau để lễ Ging Sinh hay lễ Vu Lan th Con chin bn Cng gio v Phật tử được thong thả ving thăm nhau như tinh thần ha đồng tn gio, một niệm v cng cao đẹp, nhưng nay Linh mục Nguyễn Lun khng cn nữa.

Thượng Tọa Thch Thiện Minh trong những chương cuối đế cập những gặp gỡ hay những kỷ niệm khi lin lạc với cc bạn đồng t của chế độ CSVN như Thượng Tọa Thch Khng Tnh. Năm 1998, hai thầy gặp nhau trong dịp tiếp kiến phi đon Nhn Quyền của LHQ do ng Abdel Rattah Amor hướng dẫn sang Vit Nam. CS khuyến khch qu thầy sang Php định cư. Tuy nhin, thầy Thiện Minh khẳng khi đề nghị 4 điểm với phi đon LHQ l CS phải:

- Thả tất cả t nhn chnh trị, t nhn lương tm, tn gio đang bị giam giữ trong nh t CS v điều kiện.

- Đi trả lại ti sản của cc tn gio v phục hồi quyền tự do tn gio một cch hon ton trong đ c việc phục hồi quyền sinh hoạt php l của GHPGVNTN.

- Xa bỏ điều 4 hiến php của nước CHXHCNVN để thực hiện một chế độ đa đảng, đa nguyn v bnh đẳng giữa cc đảng phi.

- Tổng tuyển cử tự do với sự gim st của LHQ, đi bn đồng bộ chủ trương tnh thương nhn đạo v ha giải hận th.

Trong nh t CS, thầy Thiện Minh c dịp Bc Sĩ Nguyễn Đan Quế, một nhn vật bất đồng chnh kiến chế độ CSVN, v l Chủ Tịch của Cao Tro Nhn Bản Việt Nam, ng chia sẻ những vin thuốc bổ, thức ăn chay được nht vo lổ thng hơi như tiếp tế cho sức khoẻ của thầy, ng thể hiện những tnh cảm tốt của người bạn đồng t. V thức ăn chay lm giống mn thịt như thức ăn mặn nn thầy trả lại qua lổ thng hơi sut bị bọn cai t bắt được. Khi BS Quế được phng thch nhưng ng vẫn cương quyết giữ tinh thần bất khuất v chủ trương dứt khot đi hỏi tự do v nhn quyền cho Việt Nam, điều ny khiến thầy dnh nhiều thiện cảm với vị bc sĩ ny.
Một t nhn đặc biệt khc l GS Don Quốc Sỹ, ng bị bắt v đ gởi ra hải ngoại những truyện đả ph chế độ CS. Hậu quả GS Sỹ bị bắt trong vụ n nổi danh l "Biệt Kch Cầm Bt" v ng được xem như thủ lnh củs nhm nh văn "phản động". Gặp nhau tại khm Ch Ha, GS Sỹ sng tc bi thơ ngắn kỷ niệm để tặng thầy, đại bi thơ về ch g mổ những hạt gạo rơi vung vi dưới đất (trang 223):

Ch g m đi ăn đm
Thấy hạt cơm mềm vung vi đu đy
Đm khuya tội nghiệp cho mầy
Vất vả cnh chầy một bng thnh hai.

Ti c nhắc GS Sỹ về bi thơ ny ngy xưa, ng ni trong những ngy bị đọa đầy như vậy, những t nhn nui l tưởng khao kht tự do, họ trao đổi những chuyện trong t v ngoi đời. GS Sỹ cũng ni thầy Minh c tnh cương trực v thẳng thắn, rất đng qu.

Tc giả kể tn nhiều vị gặp trong t nữa. phần kết luận ở chương 12. Thầy Thiện Minh xc nhận mnh l một thnh vin của GHPGVNTN, đ bị chế độ CS giam cầm lin tục 26 năm, so với chiều di lịch sử của dn tộc khng l bao, nhưng so với một đời người quả l khủng khiếp. Thầy dnh những lời đầy n tnh như khi GHPGVNTN được lnh đạo bởi Đại Lo Ha Thượng Tăng Thống Thch Huyền Quang v Ha Thượng Viện Trưởng Thch Quảng Độ.
Thầy xc định lập trường của Gio Hội l phục vụ dn tộc v chng sanh. Do đ, d ở đu hay trong hon cảnh no, Phật Gio Việt Nam mun đời vẫn l Phật Gio Việt Nam, v mun đời vẫn l của dn tộc Vịt Nam. Đề cập về Ha Thượng Viện Trưởng Thch Quảng Độ khi pht biểu về thi độ chnh trị phải c của một cng dn. Trn phạm vi tu hnh, sự tham gia vo đời sống chnh trị khng c nghĩa l ra tranh chức vụ thế quyền, như ứng cử chức vụ dn biểu, hoặc lập đảng phi ny nọ, m l thức được trch nhiệm của mnh đối với Tổ Quốc. Cho nn khi mọi người dn c quyền suy nghĩ về chnh trị, pht biểu về chnh trị v hnh xử về chnh trị th đ l chng ta biết xử dụng quyền cng dn. Hy cn nhắc l phiếu của mnh để chọn người xứng đng đại diện cho mnh hay bầu người cầm vận mệnh quốc gia th d muốn d khng cũng đ tham dự vo đời sống chnh trị rồi.
Ti nghe thầy ni trn đi pht thanh về Linh Mục Nguyễn Lun của xứ đạo Phan Rang đ c những kht vọng ring tư trước khi mất. Ngi tm sự l:

"Nếu được ra t hai anh em mnh cải cch mối lin hệ tn gio theo hướng mới chẳng hạn như: trước nh thờ, hay bn cạnh Thnh đường thờ Cha, c ngi Cha thờ Phật. Tn đồ Phật tử đi lễ nh thờ cầu nguyện Cha v ngược lại Con chin của Cha đến Cha lạy Phật ngy Rằm, bởi cc đấng xuất thế lun chủ trương yu thương m người đời thường hay cố chấp. Một khi tinh thần ha hợp chung th thể chất mới kết hợp được cho nn nếu cc Tn gio Đại đon kết tạo thnh một khối vững chắc đi đầu, th cc tổ chức x hội mới noi gương... Tn gio v nhn quyền l sức mạnh chnh lm chuyển ha chế độ bạo quyền ny".

Ti xt xa khi nghe thầy Thiện Minh ni on air về ci chết của Linh Mục Nguyễn Lun, ti ngậm ngi khi đọc những kht vọng của một cha xứ đng knh nơi cuối trang 243 của sch "26 Năm Lưu Đy".


Như GS Don Quốc Sỹ nhận xt về sự cương trực v thẳng thắn của Thượng Tọa Thiện Minh, ngi đ trả một ci gi rất đắt l 26 năm t tội chỉ v muốn sống đng với nhn vị, ngi khng chn bước trước bạo lực. 26 năm t tội để tranh đấu cho quyền lm người. Nh tranh đấu cho nhn quyền nổi tiếng tại Nam Phi l Nelson Mandela đ lớn tiếng ph phn, chỉ trch nạn kỳ thị mu da khi nh cầm quyền thiểu số người da trắng đ bc lột v đ đầu cởi cổ dn đa số dn da đen, để rồi Nelson Mandela chịu đựng 27 năm t, loại t chung thn biệt giam tại hn đảo Robben Island, họ đnh đập trả th c tnh ươn ngạnh bất phục tng của ng. Thượng Tọa Thiện Minh khng cch xa người lnh giải Nobel ha bnh ny của năm 1993 l bao, v cả hai chấp nhận ngồi t gần 3 thập nin cho gi trị cao qu của quyền lm người, ci quyền bẩm sinh của trời đất, nhn quyền khng thể van ni hay xin xỏ để được ban pht mới c được.

Văn ho Aleksandr Isayevich Solzhenitsyn được biết nhiều qua những tc phẩm nổi danh như Tầng Đầu Địa Ngục (The First Circle, truyện kể về trại t khắt nghiệt Marfino, ngoại của Moskova) v Một Ngy trong Đời của Ivan Denisovich (One Day in the Life of Ivan Denisovich), v The Gulag Archipelago (Quần Đảo Ngục T), được tuyn bố trng giải Nobel năm 1970 v qu khứ cho thấy ng chống bng kịch liệt chế độ độc ti của Lin S. Thng 7 năm 1945 ng bị kết n t 8 năm tại cc trại lao động khổ sai như l gulags cộng thm 4 năm lưu đy sau đ, v một bức thư ng viết gửi cc bạn by tỏ quan điểm chống lại chủ nghĩa p bức người dn của hung thần Josef Stalin. Năm 1965 cc tc phẩm của ng bị cấm lưu hnh ở Lin S. Được phin dịch v xuất bản ở nước ngoi, cc tc phẩm ny lại khiến ng bị bắt giữ năm 1974, bị tước bỏ quyền cng dn v bị trục xuất ra xứ ngoi. Tc phẩm của Solzhenitsyn l những bản co trạng tố co tội lỗi của đảng CS Lin S, "26 Năm Lưu Đy" của Thượng Tọa Thiện Minh cũng đ trnh by những nỗi nhục, những vết nhơ đy đọa nhn dnViệt Nam, thử tượng cảnh tn Su Ba đập đầu b lo đến chết bằng ba, chỉ v nghi ngờ b lm điềm chỉ vin cho bn qun đội VNCH. Bao nỗi oan khin cho dn tộc Việt Nam phải hứng chịu ch Cộng Sản cai trị qu hương oan khin của chng ta.

Đọc tc phẩn "26 Năm Lưu Đy" để thấu hiểu những chuổi ngy di t tội, để cảm thng với tc giả về những kinh hong trn thn xc, những đọa dy về tinh thần. Đọc tc phẩn "26 Năm Lưu Đy" để hiểu rằng những khổ đau của thế giới từ Nelson Mandela đến Aleksandr Isayevich Solzhenitsyn, ti xin đề nghị hy kể thm những khổ đau của tăng sĩ Thch Thiện Minh hay kẻ sĩ Huỳnh Văn Ba. Ti cho l vậy: Người chiến sĩ nhn quyền thật đng knh trọng.

Trần Việt Hải,
Ma Xun 2008.